Zcash blok zincirinde gizlilik odaklı işlemler için geliştirilen Zakura, açık kaynaklı yeni bir araç seti olan Zakura Common’u yayınladı. Bu yazılım, mobil cihazlarda özel Zcash işlemlerinin kanıt üretim süresini üç saniyenin üzerinden 200 milisaniyenin altına indiriyor. Bu önemli hız artışı, Zcash’in temel gizlilik özelliklerini korurken, gizlilik odaklı işlemleri günlük kullanım için daha pratik hale getirmeyi amaçlıyor.
Araç seti, blok üretimi veya işlemlerin kesinleşme süresini kısaltmaktan ziyade, işlemler yayınlanmadan önce ve doğrulama sırasında yapılan kriptografik işlemlere odaklanıyor. Zcash’in kurucu ortaklarından Sean Bowe, Zakura Common kullanan korumalı cüzdanlar ve Zakura gibi tam düğümlerin bu verimlilik artışından fayda sağladığını belirtiyor. Yayınlanan araç seti, ağda bir güncelleme gerektirmediği için geliştiriciler kütüphaneleri hemen entegre edebiliyor.
Performans artışı dikkat çekici seviyede: Mobilde kanıt üretimi 14 kat hızlanırken, masaüstü sistemlerde bu oran 5 katı aşıyor. Sinsemilla hash fonksiyonu ise 21 kat daha hızlı çalışıyor. Bu iyileştirmeler, Zcash protokolünden bağımsız olarak çalışıyor ve cüzdan ekiplerinin ağ güncellemesi olmadan kütüphaneyi hemen entegre etmesine olanak tanıyor. Araç seti, Zcash’in Orchard protokolünde yer alan Sinsemilla hash fonksiyonu (21 kat hızlı) ve zk-SNARK doğrulaması (4-8 kat hızlı) gibi temel kriptografik bileşenleri optimize ediyor.
Yeni Araç Seti Zcash Performansını Nasıl Artırıyor?
Yazılım, mobil cihazlarda kanıt üretim süresini üç saniyenin üzerinden 200 milisaniyenin altına indiriyor; masaüstü sistemlerde ise işlem oluşturma süresi beş kat hızlanıyor. Güncelleme, blok üretimi veya kesinleşme süresini kısaltmaktan ziyade, işlemler yayınlanmadan önce ve doğrulama sırasında yapılan kriptografik işlemlere odaklanıyor. Zcash’in kurucu ortağı Sean Bowe, Zakura Common kullanan korumalı cüzdanlar ve Zakura gibi tam düğümlerin bu verimlilik artışından fayda sağladığını vurguluyor.
Araç setinin kullanımı için ağda bir güncelleme gerekmiyor; geliştiriciler kütüphaneleri hemen entegre edebiliyor. Şu anda Vizor Wallet, yeni araç setini entegre eden ilk cüzdanlardan biri oldu. Diğer cüzdanların ise performans artışını kullanıcılarına yansıtabilmesi için Zakura Common’u test edip entegre etmesi gerekiyor; bu süreç, her ekibin geliştirme takvimine bağlı olarak değişiyor.
Araç seti, saniyede 50.000’in üzerinde özel işlem ölçeklenebilirliğini hedefleyen Project Tachyon girişiminin bir parçası olarak sunuluyor. Bu teknik ilerleme, Zcash’in daha geniş ölçeklenebilirlik hedeflerini destekliyor. Performans artışı, cüzdan senkronizasyonunu iyileştirirken tam düğümler için yetim blok sayısını da azaltıyor.
Zcash Güncellemesine Piyasa Tepkisi Ne Oldu?
Duyurunun ardından ZEC yaklaşık %5 yükselerek 839 dolara yaklaştı. Token, bu dönemde 808 ile 888 dolar arasında işlem gördü. CoinGecko verilerine göre ZEC, 31 Ağustos’ta 829 dolar civarına geriledi ve 24 saatlik dilimde yaklaşık -%0,8’lik bir düşüş kaydetti.
ZEC fiyatı, duyurunun ardından kısa süreli %5’lik bir yükseliş yaşasa da, sonrasında 829 dolar seviyesine çekildi. Bu da piyasa tepkisinin yalnızca yazılım güncellemesine bağlı olmadığını gösteriyor. Zamanlama, piyasada bir tepki olduğunu ortaya koysa da, fiyat hareketinin tamamının yazılıma bağlı olduğu söylenemez.
Zcash, 2026 yılında Grayscale ZCSH ETF lansmanı, Ironwood ağ güncellemesi ve gizlilik odaklı ilginin yeniden artmasıyla birlikte ağustos ayında 800 dolar seviyesine yaklaşarak önemli bir toparlanma kaydetti. NYSE Arca’da listelenen ZCSH ETF’i, geleneksel aracı kurumlar üzerinden doğrudan ZEC maruziyeti sağlıyor ve Coinbase saklama kuruluşu olarak görev alıyor.
Benimsenme verileri, Şubat 2026’da ZEC işlemlerinin %59,3’ünün korumalı adresler üzerinden gerçekleştiğini gösteriyor. Bu oran, 2025 başında %30 seviyesindeydi. Ayrıca, 4,8 milyon ZEC (arzın %28,4’ü) korumalı havuzlarda tutuluyor. Ağ, düzenleyici baskı, borsa delistleri ve kaldıraçlı işlemlerle aşırı yükselişlerin tetiklediği risklerle karşı karşıya. Ağustos ayındaki yükselişte 24 saatte 9,5 milyar dolarlık vadeli işlem hacmi kaydedildi.
Grayscale Research, 27 Ağustos’ta yayımladığı raporda Zcash’in (ZEC), dijital para kategorisinde Bitcoin’e (BTC) meydan okuma potansiyeline sahip olduğunu savundu. Raporda, Zcash’i öne çıkaran üç temel özellik vurgulandı: Yapay zekâ destekli zincir üstü analizlere karşı finansal gizlilik, kuantum dirençli geliştirme çalışmaları ve zincirler arası birlikte çalışabilirlik.
Bitcoin, kripto para sektörünün piyasa değerinin %93’ünü oluştururken, ZEC son bir yılda yaklaşık 19 kat yükseldi ancak piyasa değeri hâlâ Bitcoin’in %1’inin altında. Grayscale’in modeline göre, ZEC’in piyasa değeri Bitcoin’in %5’ine ulaşırsa, token fiyatı 4.000 doların üzerine çıkabilir.
Zincir üstü veriler, Zcash’in hızlı şekilde %70 yükselmesinin tarihsel risk göstergelerini tetiklediğini ve bu tür aşırı ısınmaların genellikle Bitcoin’de büyük düzeltmelerin öncesinde görüldüğünü ortaya koyuyor. Dört saatlik zaman diliminde vadeli işlemlerde satışlar %101,68 arttı; 1,53 milyar dolarlık borç alınan fon Zcash marjin pozisyonlarında kilitli durumda ve bu, 13,13 milyar dolarlık piyasa değerinin %11’inden fazlasına karşılık geliyor.
Galaxy Digital araştırma direktörü Alex Thorn, uzun vadeli ekosistem ilgisinin eksikliğine dikkat çekerek “özel bitcoin” anlatısını eleştirdi. 1,53 milyar dolarlık vadeli işlem yükünün zorunlu tasfiyelerle karşılaşması, borsalarda zincirleme bir reaksiyona yol açabilir. Bitcoin tarafında ise mevcut fiyat aralığında alıcı ilgisinin zayıf olması, türev ürünlerde panik ve likidite çıkışlarıyla birlikte düşüş riskini artırıyor.
Zakura ekibi ayrıca, Zcash blok sürelerini yaklaşık 25 saniyeye indirebilecek önerilen NU7 güncellemesine hazırlanıyor. Ekip, mevcut yazılımlarının bu hedef altında çalışabileceğini belirtirken, NU7 için ayrı bir ağ yönetişimi ve aktivasyon süreci gerektiğini vurguluyor. Araç setinin etkisinin bir sonraki göstergesi, farklı cihaz ve işletim ortamlarında gerçek cüzdan uygulamalarında ortaya çıkacak.
Bu içerik hazırlanırken faydalanılan kaynaklar: ainvest.com
