Hindistan, yapay zekâ ajanlarının her işlem için ayrı onay gerekmeksizin küçük tutarlı dijital ödemeler yapmasına olanak tanıyacak bir çerçeve hazırlıyor. Konuya yakın üç kaynağa göre, bu adım UPI’yi agentic ödemeler alanında dünyanın en büyük ağlarından biri haline getirebilir.
ABD, Avrupa, Singapur ve Avustralya’da önde gelen ödeme şirketleri benzer çerçeveleri hayata geçirmiş olsa da, popüler Birleşik Ödemeler Arayüzü (UPI) üzerinde böyle bir uygulamanın başlatılması, Hindistan’ı agentic yapay zekâ ödemeleri için ulusal altyapıya sahip ilk ülkelerden biri konumuna getirecek.
Hindistan Ulusal Ödemeler Kurumu (NPCI) tarafından işletilen UPI, işlem hacmine göre dünyanın en büyük perakende hızlı ödeme sistemi olarak öne çıkıyor. 2025 IMF raporuna göre, UPI ağında ağustos ayında 24,51 milyar işlem gerçekleştirildi ve toplam işlem hacmi 29,82 trilyon Hindistan rupisi (314,21 milyar dolar) oldu. Google Pay ve Walmart’ın PhonePe uygulamaları, aylık işlem hacminin yaklaşık dörtte üçünü oluşturdu.
Kaynaklara göre, Birleşik Ajan Protokolü’nün önümüzdeki hafta Mumbai’de düzenlenecek Global Fintech Fest’te tanıtılması bekleniyor. Detaylar gizli tutulduğu için kaynaklar isimlerinin açıklanmasını istemedi.
NPCI, Reuters’ın yorum talebine hemen yanıt vermedi.
İLK KULLANIM SENARYOLARI
İlk kullanım alanlarının, market alışverişi gibi düşük tutarlı ve sık yapılan ödemeler olması bekleniyor. Kaynaklardan biri, e-ticaret platformlarının erken dönemdeki talebi karşılamak için iyi bir konumda olduğunu belirtti.
NPCI, zamanla kullanım senaryolarının daha da gelişmesini bekliyor. Örneğin, yapay zekâ ajanları indirim ve kampanyalara göre sipariş verebilecek veya belirli fiyat seviyelerine göre yatırım yapabilecek.
Protokolün, mevcut iki UPI mekanizmasından yararlanması bekleniyor: UPI Circle, birincil hesap sahibinin ödeme yetkisini bir yapay zekâ ajanı gibi ikincil bir kullanıcıya devretmesine olanak tanıyor; Reserve Pay ise müşterilerin birden fazla ödeme için fonlarını bloke etmesini sağlıyor.
Bankalar, şu anda bu tür blokajları 90 güne kadar 10.000 rupi (105,44 dolar) ile sınırlandırıyor. Ancak kaynaklar, agentic kullanım için bu limitin ve sürenin yeniden değerlendirilebileceğini belirtti.
NPCI’nin, satıcıların doğrudan entegre olabileceği bir altyapı sunması bekleniyor. Böylece müşteriler, yapay zekâ ajanlarının ne zaman ve ne kadar ödeme yapacağına dair kural tabanlı talimatlar verebilecek. Ayrıca harcama limitleri, denetim izleri ve kimlik kontrolleri de sistemde yer alacak.
Kaynaklar, NPCI’nin ayrıca bir sorumluluk çerçevesi oluşturmayı planladığını ancak detayların henüz netleşmediğini aktardı.
KÜRESEL YARIŞ
Küresel kart ağları Mastercard ve Visa da Hindistan’da benzer agentic ödeme yetenekleri geliştirmek için ayrı ayrı çalışmalar yürütüyor. Bu adımlar, şirketlerin yapay zekâ destekli ticareti güvence altına alma yönündeki küresel stratejilerinin bir parçası.
Mastercard, haziran ayında Yeni Delhi’de ilk doğrulanmış agentic işlemini tamamladı.
Yılın başlarında ise fintech şirketi Pine Labs, kendi agentic protokolü P3P’yi devreye aldı. Bu protokol, yapay zekâ ajanlarının tek seferlik bir yetkilendirme sonrası UPI ödemelerini tamamlamasına olanak tanıyor.
(1 ABD doları = 94,9050 Hindistan rupisi)
Bu içerik hazırlanırken faydalanılan kaynaklar: marketscreener.com