Borsada Yeniysen Nelere Dikkat Etmelisin?

Makaleyi sesli dinle

Merhaba, yat覺r覺m d羹nyas覺nda yenisin galiba? Biliyoruz, yat覺r覺m yapmak istiyorsun ancak nereden balayaca覺n konusunda kafanda h璽l璽 baz覺 soru iaretleri var.

Bu yaz覺m覺zda kafandaki soru iaretlerini gidermeye 癟al覺aca覺z.

ncelikle burada yazd覺klar覺m覺z覺n hi癟biri bir yat覺r覺m tavsiyesi deildir. Bunu da hat覺rlatal覺m.

襤stersen yava yava balayal覺m. 

Birinci Soru: Nedir Bu Borsa?

Her eyden 繹nce borsan覺n ne olduunu ve nas覺l ilediini iyice anlamam覺z gerek. Merak etme, ger癟ekten 癟ok kolay.

Borsay覺 k覺saca tan覺mlayacak olursak, belirli finansal ara癟lar覺n al覺n覺p sat覺labildii organize ve dinamik bir piyasa olduunu s繹yleyebiliriz.

Halka arz edilen irketlerin paylar覺n覺n bir k覺sm覺, bireysel yat覺r覺mc覺lar覺n da alabilmesi i癟in borsada listelenir. B繹ylece sen de dilediin bir miktar ile d羹nyaca 羹nl羹 irketlerin orta覺 olabilirsin. 

A覺rl覺kl覺 olarak borsa denilince akl覺na hisse senetleri geliyor olabilir ancak bunun d覺覺nda endeks ve fonlar gibi farkl覺 yat覺r覺m ara癟lar覺na da borsada yat覺r覺m yapabilirsin.

Fiyatlar Nas覺l Belirleniyor?

Borsada bir hissenin fiyat覺, temel ekonomide olduu gibi arz-talep dengesi sonucu belirlenir. 

rnein; bir A 羹r羹n羹ne youn bir talep gelirse, yani almak isteyen kii say覺s覺 satan kii say覺s覺ndan fazla olursa, o 羹r羹n羹n fiyat覺 artar. Eer o 羹r羹n羹 satan kii say覺s覺, alan kii say覺s覺ndan fazla ise o 羹r羹n羹n fiyat覺 d羹er. Hisse senetlerindeki fiyatlar da bu mant覺kla deikenlik g繹sterir. Yani k覺sacas覺 fiyat覺, piyasa (arz-talep dengesi) belirler.

Nereden Balamam Gerek?

Yaz覺m覺z覺n devam覺nda sana yat覺r覺m yolculuunun ilk ad覺mlar覺n覺 nas覺l atabilecein konusunda yard覺mc覺 olmaya 癟al覺aca覺z.

Bu noktada finansal bilgi birikimini art覺rman, finansal piyasalara dair daha iyi 癟覺kar覺mlar yapman覺 ve arat覺rmalar覺ndan daha verimli sonu癟lar alabilmeni salayabilir. Borsada yat覺r覺m yaparken t羹rl羹 stratejiler uygulayabilir ve analizler kullanabilirsin. 

Yapaca覺n stratejilerde de kendine en uygun olan覺, b羹t癟eni ve hedeflerini belirledikten sonra oluturabilirsin.

Bu y羹zden 繹ncelikle hedefi belirlemek gerekir. 

Finansal Okuryazarl覺k ve Bilgi Birikimi

Yat覺r覺m yapmadan 繹nce belirli bir seviyede finansal okuryazarl覺覺n覺n olmas覺, yani borsa hakk覺nda belirli seviyede bilgi sahibi olman olduk癟a 繹nemli.

Bilgiye ulaman覺n 癟ok kolay olduu bir d繹nemde yaarken en 癟ok dikkat etmen gereken ey ise bilgi kirlilii olmal覺. Bu kadar fazla bilginin bulunduu internet 璽leminde, doru bilgiye g羹venilir kaynaklardan ulamaya 繹zen g繹stermelisin.

Bir de finansal okuryazarl覺k demitik. Peki, nedir bu kavram? Hemen k覺saca a癟覺klayal覺m. 

Finansal okuryazarl覺k, kiinin ekonomik ve finansal g繹stergeleri doru yorumlayarak kendi stratejilerini belirleyebilmesidir. Bireysel finans y繹netiminde en 繹nemli noktalardan biri finansal okuryazarl覺k seviyesidir.

Finans ve ekonomi alanlar覺ndaki terimlerin anlamlar覺n覺 繹renmek ve ne ie yarad覺klar覺n覺 anlamak ise yap覺lacak ilk hamledir. B繹ylece okuduun veya dinlediin haberlerde neler anlat覺lmak istendiini rahatl覺kla anlayabilirsin.

Dilersen sonras覺nda Midas覺n Kulaklar覺n覺 ve Midas Podcasti takip ederek finansal okuryazarl覺k seviyeni y羹kseltebilir ve finans g羹ndemini rahatl覺kla takip edebilirsin.

Risk Y繹netimi

ncelikle risk y繹netimi en 癟ok 繹nem verdiimiz konulardan bir dieri olacak. 羹nk羹 burada belirleyecein bal覺klar; yat覺r覺m yaparken ay覺raca覺n b羹t癟eyi, hisse al覺m miktarlar覺n覺, sataca覺n seviyeleri belirmekte olduk癟a 繹nemli.

Borsaya hen羹z yeni balayan bir kii, 繹d羹l/risk oran覺n覺 kendisi i癟in uygun bir seviyede belirlemelidir. d羹l risk oran覺, hisseyi ald覺ktan sonra sataca覺n k璽r seviyesi ile zarar覺 durduraca覺n seviyenin belirlenmesiyle hesaplan覺r. 

Hemen bir 繹rnek verelim:

  • Diyelim ki bir hisse alacaks覺n ve al覺rken g繹ze ald覺覺n zarar miktar覺 100 TL, ancak hedeflediin k璽r seviyesi 400 TL. B繹ylece 繹d羹l- risk oran覺n 4/1 oldu. Fakat 200 TL kaybetmeyi g繹ze al覺p, 100 TL k璽r覺 hedefleseydin bu oran 1/2 olacakt覺.

Eer k覺sa vadede al-sat yaparak k璽r etmeyi hedefliyorsan, burada da yine al覺m/sat覺m noktalar覺n覺 繹nceden belirlemen senin i癟in faydal覺 olabilir. 

100 dolar kar覺l覺覺nda XXX hissesi ald覺覺n覺 d羹羹nelim. Riskini belirlerken ben bu hisse 120 dolar olunca sataca覺m ancak 90 dolara d羹erse de sataca覺m dersen %10 kay覺p ihtimaline kar覺n %20 k璽r hedeflediini anlayabiliriz. 

Peki dikkat etmen gerekenler neler? 

  1. Baka herhangi bir yerde ihtiyac覺n olmayacak bir tutar ile yat覺r覺ma bala
  2. Ne kadar risk alaca覺n覺 en batan belirle
  3. Hisseyi almadan 繹nce belirlediin al覺m/sat覺m noktalar覺na bal覺 kalmay覺 ya da buralarda riskini azaltmay覺 unutma!

Psikolojini de Haz覺rlamay覺 Unutmamal覺s覺n

Bilgi birikimini art覺rmak ve risk y繹netimi yapmak, seni belirli bir seviyeye ulat覺racak fakat borsa yat覺r覺m覺nda psikolojinin 繹nemini de unutmamak gerekir.

Salam bir psikoloji ile hareket etmek sana daima kazan癟 getirecektir. Yaanan dalgalanmalar kar覺s覺nda sakin kalmak, panik ile hareket etmemek daha faydal覺 olabilir.

Fiyat hareketlerini iyi analiz etmeli, haberleri takip ederken sakince yorumlamal覺s覺n. F覺rsat ka癟覺rma korkusundan veya belirlediin 癟覺k覺 pozisyonu d覺覺nda bir seviyedeyken, rasyonel d羹羹nememek zarar ettirebilir.

K覺sacas覺; sakinliini koruman, iyi yorumlayarak rasyonel kararlar vermen olduk癟a 繹nemli. Acele ve h覺rs, 癟ou zaman kazan癟tan 癟ok zarar getirebilir. 

Sepet Sepet Yumurta, Sepet Yapmay覺 Unutma

Muhakkak pek 癟ok yerde yat覺r覺m yaparken sepet oluturun dendiini duymusundur. Gel yak覺ndan bakal覺m neymi bu sepet?

imdi en basit ve genel anlat覺m覺yla balayal覺m. Elinde bir sepet var ve i癟inde 10 tane yumurtan var. Eer sepet elinden kayarsa muhtemelen t羹m yumurtalar k覺r覺lacak ve geriye bo bir sepet kalacak. Ancak sen elindeki yumurtalar覺 2 farkl覺 sepete b繹l羹t羹r羹rsen bir tanesi d羹se bile dier yumurtalar覺n salam kalacakt覺r.

襤in 繹z羹ne gelirsek, t羹m birikimini ve portf繹y羹n羹 bir hisse senedine yat覺rmaktansa farkl覺 sekt繹rlerden, farkl覺 irketler ve fonlara da覺tarak riskini azaltma ihtimalin bulunabilir. Bir sepet (sekt繹r diye d羹羹nelim) d羹se bile dier sepetteki yat覺r覺mlar覺n etkilenmeyebilir. 

Stratejin Ne Olacak?

Borsada strateji oluturmak ve bu balamda ilem yapmak kritik bir 繹neme sahiptir.

Kendi psikolojine ve b羹t癟ene en uygun stratejiyi oluturabilecek tek kii yine sensin. Strateji olutururken borsada neden yat覺r覺m yapmak istediini, hedefinin ne olduunu belirlemelisin. 

Strateji olutururken mant覺kl覺 hedefler belirlemelisin. Ortalama y覺ll覺k getiri hedefinin ne olaca覺n覺, k覺sa vadeli mi yoksa uzun vadeli mi yat覺r覺mlar yapaca覺n覺 belirledikten sonra, art覺k al覺m-sat覺m yapmaya bir ad覺m daha yaklam覺 olacaks覺n.

Her ey Tamam, Peki Nas覺l Yat覺r覺m Yapaca覺m?

Borsalara al覺m-sat覺m emirlerini verebilmek i癟in bir arac覺 kurumu kullanman gerekiyor. Yani, bireysel olarak borsaya emir vermen m羹mk羹n deil.

Amerikan Borsalar覺na 繹zg羹rce yat覺r覺m yapabilmek i癟in Google Play veya App Storedan Midas覺 indirip, 羹ye olarak hemen yat覺r覺m yapmaya balayabilirsin.

SPK onayl覺 bir arac覺 kurum olan Midas ile NYSE ve NASDAQta listelenen yakla覺k 10 bin hisseye yaln覺zca 1,5 dolar ilem 羹creti ile yat覺r覺m yapabilirsin.

Finansal 繹zg羹rl羹羹ne att覺覺n ilk ad覺m i癟in seni imdiden tebrik ediyoruz. Borsadaki yat覺r覺m ser羹veninde baar覺lar!

Bu sayfada yer alan bilgiler yat覺r覺m dan覺manl覺覺 kapsam覺nda deildir.

Detayl覺 bilgi i癟in: Midas Sorumluluk Beyan覺