ABD Başkan Yardımcısı JD Vance, Washington ile Tahran arasında varılan mutabakatın yalnızca genel bir çerçeve sunduğunu ve önemli ayrıntıların sonraki müzakerelerde belirleneceğini söyledi.
CNN’de katıldığı bir programda ABD-İran mutabakatını değerlendiren Vance, metnin yaklaşık bir buçuk sayfa olduğunu ve bu nedenle çok genel kaldığını, ancak İran’la yapılan görüşmelerin önemli bir parçası olduğunu belirtti.
Vance, birçok konunun teknik müzakerelerde ele alınması gerektiğini, ancak mutabakat zaptının İranlıların anlaşmanın faydalarından yararlanarak yükümlülüklerini yerine getirmelerini sağlayacak bir çerçeve sunduğunu ifade etti.
Anlaşma kapsamında İran için iki olası yol bulunduğunu belirten Vance, birinci seçeneğin olağanüstü ekonomik yaptırımlar altında kalmak olduğunu, bunun da askeri güçlerini ve nükleer programlarını yeniden inşa edemeyecekleri anlamına geldiğini söyledi. Diğer seçeneğin ise denetim yoluyla rejimin nükleer programlarını yeniden inşa etmeyeceklerini doğrulanabilir şekilde göstermeleri olduğunu, bunun gerçekleşmesi halinde tüm bölgenin dönüşeceğini dile getirdi.
Vance, mutabakatın en önemli yanının İran’ın nükleer silah üretmeme konusunda doğrulanabilir bir taahhüt vermesi olduğunu vurguladı ve Tahran yönetiminin bu taahhüdü yerine getirmesi durumunda bundan fayda göreceğini belirtti.
İran’ın varlıklarının dondurulmasının kaldırılması veya yaptırımların hafifletilmesiyle ilgili bir soruya ise Vance, ne ABD’den ne de Körfez’deki müttefiklerden tek bir dolar bile yaptırım hafifletmesi veya varlıkların serbest bırakılması olmadığını söyledi.
Üst düzey bir ABD’li yetkili de daha önce yaptığı açıklamada, İran’la mutabakat zaptının ABD adına Başkan Donald Trump ve Başkan Yardımcısı JD Vance tarafından, İran adına ise Meclis Başkanı Muhammed Bakır Kalibaf tarafından imzalandığını belirtmişti.
Aynı yetkili, mutabakatın müzakerelerin ve ilişkilerin gelecekte nasıl işleyeceğine dair bir çerçeve sunduğunu, İranlıların nükleer programları, nükleer silah üretmediklerinin doğrulanması ve bölgedeki radikalizm ile terörizme finansman sağlamamaları konularında işbirliğine ne kadar açık olurlarsa, dünya ekonomisine o kadar sıcak karşılanacaklarını ifade etmişti.
ABD ile İran arasındaki mutabakatın detaylarının 24 ila 48 saat içinde kamuoyuna açıklanacağını belirten yetkili, bu detaylarla birlikte herkesin mutabakatı daha iyi anlayacağını söylemişti.
Aynı yetkili, İran’ın taahhütlerine bağlı kaldığını göstermesi durumunda 300 milyar dolarlık dondurulmuş fonlarının kademeli olarak serbest bırakılabileceğini öne sürmüştü.
Öte yandan yetkili, İsrail’in Lübnan’dan geri çekilmesiyle ilgili bir soruya, mutabakatta böyle bir madde bulunmadığını belirterek yanıt verdi.
Bu içerik hazırlanırken faydalanılan kaynaklar: bloomberght.com
