İspanya’da bankalar, kullanıcıların banka hesaplarından mağazalara doğrudan temassız ödeme yapmasını sağlayan yeni bir sistemi devreye aldı. Visa ve Mastercard gibi aracı ödeme ağlarını devre dışı bırakmayı hedefleyen bu uygulama, Avrupa’nın ödeme sistemlerinde bağımsızlık arayışında önemli bir adım olarak değerlendiriliyor.
Yaklaşık 40 İspanyol bankasının ortak girişimi olan Bizum platformu, bugüne kadar ağırlıklı olarak kişiler arası anlık para transferlerinde kullanılıyordu. Yeni devreye alınan Bizum Pay sistemiyle birlikte kullanıcılar, banka hesaplarından mağazalardaki POS cihazlarına doğrudan temassız ödeme yapabilecek. Böylece ödemeler, herhangi bir aracı kurum olmadan doğrudan kullanıcının banka hesabından mağazanın hesabına aktarılacak.
Bu ödeme yöntemi, Android telefonlarda banka uygulaması veya Bizum Pay dijital cüzdanı üzerinden NFC teknolojisiyle çalışacak. Kullanıcılar, telefonlarını POS cihazına yaklaştırarak doğrudan ödeme yapabilecek. Sistemin iPhone’larda ise Apple’ın NFC erişimini üçüncü taraf ödeme uygulamalarına açmasının ardından kullanılmaya başlanması bekleniyor.
Yeni sistemle birlikte işlemlerin ABD merkezli Visa ve Mastercard gibi aracı ödeme sistemleri üzerinden gerçekleşmesi gerekmeyecek. Bu adım, yalnızca teknik bir yenilik olarak değil, aynı zamanda Avrupa’da ABD’li ödeme altyapılarına bağımlılığın azaltılması yönündeki stratejik tartışmaların bir sonucu olarak öne çıkıyor. Visa ve Mastercard’ın Avrupa’daki kartlı ödemelerin büyük bölümünü kontrol etmesi, “stratejik bağımlılık” olarak değerlendiriliyor.
Bizum Pay, banka hesabından banka hesabına anlık ödeme modeliyle aracıları devre dışı bırakmayı amaçlıyor. Böylece işlem maliyetlerinin düşmesi ve Avrupa’nın kendi ödeme altyapısını güçlendirmesi hedefleniyor. Son yıllarda hızla büyüyen bir ödeme platformuna dönüşen Bizum’un 30 milyonun üzerinde kullanıcısı bulunuyor.
ULUSLARARASI KARTLI ÖDEMELERE ‘GERÇEK BİR ALTERNATİF’
İspanyol bankacılık devi ve Bizum girişimini destekleyen bankalardan biri olan BBVA’nın açıklamasına göre, Bizum’un yaygınlaşması kullanıcılara güvenli, basit ve yaygın kabul gören bir ödeme deneyimi sunuyor. Bu durum, Avrupa’nın dijital ödeme ekosisteminin güçlenmesinde önemli bir dönüm noktası olarak görülüyor.
Açıklamada, Bizum’un halihazırda üç temel kullanım alanı olduğu belirtiliyor: kişiden kişiye ödemeler, e-ticaret ödemeleri ve fiziki mağaza ödemeleri. Kişiden kişiye ödeme yönteminde kullanıcılar, yalnızca cep telefonu numarasını kullanarak, ek bir uygulama indirmeye veya yeni bir hesap açmaya gerek kalmadan bankaların mobil uygulamaları üzerinden anında para transferi yapabiliyor. Bu sistem, İspanya’da bireyler arasındaki günlük işlemlerde en yaygın kullanılan dijital ödeme yöntemlerinden biri haline gelmiş durumda.
İnternet alışverişlerinde kullanıcılara geleneksel kart ödemelerine alternatif olarak hızlı, güvenli ve sorunsuz bir ödeme deneyimi sunulurken, müşteriler artık Bizum aracılığıyla NFC teknolojisini kullanarak fiziksel mağazalarda da ödeme yapabiliyor. Bu hizmet henüz yeni devreye alındı ve İspanya genelinde tamamen yaygınlaşmasının birkaç ay sürmesi bekleniyor. BBVA, Bizum Pay uygulamasını indirmeye gerek kalmadan doğrudan BBVA mobil uygulaması üzerinden Bizum ile ödeme imkanı sunuyor.
İSPANYA’NIN ÖTESİNE YAYILACAK BİR UYGULAMA
Açıklamada, Bizum’un üç kullanım alanı sayesinde kartlı ödemelere gerçek bir alternatif haline geldiği vurgulanıyor. Kartlı ödemelerin geleneksel olarak uluslararası kart ağlarına dayandığı bir pazarda, müşterilerin mevcut bankacılık ilişkileri üzerinden işleyen banka tabanlı bir ödeme çözümü sunarak Bizum, Avrupa’daki dijital ödeme çözümlerinin önemli bir ölçeğe ulaşabileceğini, kolaylık sağlayabileceğini ve tüketici güvenini kazanabileceğini gösterdi.
Gelecekte bu modelin İspanya’nın ötesine yayılması bekleniyor. Böylece kullanıcılar, kendi ülkelerindeki banka uygulamalarını kullanarak Avrupa’daki diğer katılımcı ülkelerde de anlık ödeme gerçekleştirebilecek.
Amaç, mevcut uluslararası ödeme ağlarının yerini kısa sürede almak değil; tüketicilere ve işletmelere daha fazla seçenek sunan, Avrupa’nın ödemeler alanındaki stratejik bağımsızlığını güçlendiren, rekabeti ve yeniliği teşvik eden entegre bir Avrupa ödeme ekosistemi oluşturmak.
BBVA’ya göre bu süreç, daha dayanıklı, verimli ve müşteri odaklı bir Avrupa ödeme altyapısının oluşturulmasına katkı sağlarken, bankanın mevcut dijital kanalları üzerinden güvenli ve kesintisiz ödeme deneyimi sunmasını da destekliyor.
AVRUPA’NIN ABD’Lİ ŞİRKETLERE BAĞLILIĞINI AZALTMA AMACI
Kartlı ödemelerde her işlemde bankalar ve iş yerleri Visa ile Mastercard ağlarını kullanırken belirli komisyonlar ödüyor. Ayrıca ödeme verilerinin önemli bir kısmı bu uluslararası ağlar üzerinden işleniyor.
Şirket ve piyasa verilerine göre, ödeme sistemlerinde küresel çapta Visa ilk sırada yer alıyor. Visa üzerinden yapılan işlem sayısı geçen yıl dünyada 257,5 milyara ulaştı ve bu işlemlerin büyüklüğü 14,2 trilyon dolar oldu. Mastercard ile yapılan işlem adedi ise 2024’te 160 milyar olarak açıklanırken, bu işlemlerin ekonomik büyüklüğü 9,8 trilyon dolar seviyesinde gerçekleşti.
İspanya’nın yeni sistemi, Avrupa’da yürütülen daha geniş kapsamlı “ödeme sistemi bağımsızlığı” çalışmalarının da bir parçası olarak görülüyor. Benzer örnekler arasında Fransa, Almanya, Belçika ve Hollanda merkezli bankaların geliştirdiği Wero sistemi yer alıyor.
Bu gelişmeler, Avrupa Merkez Bankası’nın yürüttüğü dijital euro projesiyle de paralel ilerliyor. Avrupa’da dijital euro ve banka hesapları arasında doğrudan çalışan ödeme sistemlerinin yaygınlaşması, kıtanın ödeme altyapısında ABD merkezli şirketlere bağımlılığı azaltmayı amaçlayan uzun vadeli stratejinin önemli parçaları olarak değerlendiriliyor.
Avrupa Merkez Bankası (ECB) Başkanı Christine Lagarde da daha önce yaptığı bir açıklamada, Avrupa’nın acilen kendi dijital ödeme sistemini kurması gerektiğine dikkat çekmişti.
Bu içerik hazırlanırken faydalanılan kaynaklar: sozcu.com.tr
