Çin Merkez Bankası, 14. Beş Yıllık Plan dönemi boyunca kara para aklamayla mücadele çalışmalarını değerlendiren politika belgesinde, kara para aklama suçlarına yönelik baskının sürdürüleceğini açıkladı. Özellikle sanal para aklama, sınır ötesi fon transferleri, telekom dolandırıcılığı, çevrim içi kumar, uyuşturucu suçları, yasa dışı fon toplama ve yeraltı bankacılığı ağlarına odaklanılacağı belirtildi.
Banka, son beş yılda yasal, düzenleyici, uygulama ve uluslararası iş birliği alanlarında atılan adımların ardından Çin’in kara para aklamayla mücadelede yeni bir aşamaya geçtiğini vurguladı. Gelecek dönemde ise revize edilen Kara Para Aklamayı Önleme Yasası’nın uygulanmasına, risk temelli denetimin güçlendirilmesine, gerçek faydalanıcı bildirimlerinin iyileştirilmesine ve sınır ötesi uygulama iş birliğinin artırılmasına odaklanılacak.
Sanal Para Aklama, Öncelikli Denetim Alanı Olmaya Devam Ediyor
Çin Merkez Bankası, son yıllarda kara para aklama suçlarına karşı 2022’de başlatılan ve İçişleri Bakanlığı ile dokuz farklı devlet kurumunun katıldığı ortak operasyonlarla mücadelenin yoğunlaştığını bildirdi.
Bu kapsamda, hem temel suç faaliyetlerini hem de ilişkili aklama ağlarını inceleyen “çift yönlü soruşturma” yaklaşımının yaygınlaştırıldığı aktarıldı. Banka, delil toplama, dosya yönetimi ve hukuki uygulama konularında kurumlar arası koordinasyonun artırıldığını; profesyonel kara para aklama grupları, sanal para aklama operasyonları ve sınır ötesi aklama şemalarına yönelik yaptırımların güçlendirildiğini belirtti.
Rapora göre, Çin genelindeki mahkemeler 2025 yılında Ceza Kanunu’nun 191. maddesi kapsamında, yani kara para aklama suçuna ilişkin, 2.000’den fazla karar verdi.
Yetkililer, suç örgütlerinin yasa dışı fonları gizlemek için yeni yöntemler geliştirdiği uyarısında bulundu. Merkez Bankası, yeni teknolojiler ve iş modellerinin, para transferlerinde kötüye kullanılabilecek ek kanallar sunduğunu ve bu durumun tespit ile işlem takibini zorlaştırdığını ifade etti.
Çinli yetkililer, sınır ötesi aklama ağlarının büyüyen bir sorun olduğuna dikkat çekti. Raporda, organize suç gruplarının farklı ülkelerdeki yasal ve düzenleyici sistemler arasındaki farklılıklardan yararlandığı; yeraltı bankaları, vekil hesaplar, mahsuplaşma işlemleri ve sanal paralar yoluyla fon hareketlerini gizlediği belirtildi.
Çin, Yasal ve Düzenleyici Çerçeveyi Genişletiyor
Merkez Bankası, Çin’in Kara Para Aklamayı Önleme Yasası’nda kapsamlı bir revizyonu tamamladığını ve yasanın 2025’te yürürlüğe girdiğini açıkladı. Güncellenen mevzuat, risk temelli yaklaşımı resmen benimsedi ve yeni teknolojiler ile gelişen sektörlerle bağlantılı kara para aklama tehditlerinin izlenmesine yönelik hükümler getirdi.
Ayrıca, Çin Merkez Bankası ile Piyasa Düzenleme Devlet İdaresi’nin ortak önlemleriyle 2024’te ulusal düzeyde gerçek faydalanıcı bildirim sistemi kuruldu. Yetkililer, bu sistemin paravan şirketlerin yasa dışı faaliyetleri gizlemek için kullanılmasını önlemede önemli bir araç olduğunu belirtti.
Raporda, düzenleyicilerin daha sonra finansal kuruluşlara müşteri faydalanıcılarını tespit ve doğrulama zorunluluğu getiren yeni kurallar uyguladığı ve farklılaştırılmış bildirim mekanizmasıyla bilgi kalitesinin artırıldığı ifade edildi.
Çin, kara para aklamayla mücadele denetimini bankalar ve finansal kuruluşların ötesine taşıdı. Merkez Bankası; Adalet Bakanlığı, Maliye Bakanlığı, Konut ve Kentsel-Kırsal Kalkınma Bakanlığı ve diğer kurumlarla iş birliği yaparak avukatlar, noterler, muhasebeciler, gayrimenkul şirketleri, değerli metal ve mücevherat satıcıları ile şirket tescil aracılarını kapsayan gözetim çerçeveleri oluşturdu.
Kripto Para Faaliyetlerine Yönelik Denetim Sıkılaşıyor
Bu belge, Çinli yetkililerin kripto para ile ilişkili faaliyetlere yönelik denetimi sıkılaştırmaya devam ettiği bir dönemde yayımlandı.
Şubat ayında Çin Merkez Bankası, Çin Menkul Kıymetler Düzenleme Komisyonu ve diğer kurumlar, denizaşırı yuan endeksli stablecoin’ler ve tokenlaştırılmış gerçek varlıkları kapsayan düzenleyici kısıtlamaları genişleten bir bildiri yayımladı. Çerçevede, Bitcoin, Ethereum ve Tether gibi kripto paraların egemen para birimiyle aynı yasal statüye sahip olmadığı ve Çin’de para olarak dolaşıma giremeyeceği belirtildi.
Bildiride, kripto para alım satımı, token ihracı, piyasa yapıcılık hizmetleri ve kripto bağlantılı finansal ürünler yasa dışı finansal faaliyetler olarak sınıflandırıldı. Ayrıca, kripto para yatırımlarını içeren hukuki işlemlerin geçersiz olacağı ve yatırımcıların doğabilecek zararlardan sorumlu tutulacağı ifade edildi.
Gelecek Dönemde Uluslararası İş Birliği Artacak
Merkez Bankası, kara para aklamayla mücadelede önümüzdeki dönemde özellikle sınır ötesi suç faaliyetleri ve yasa dışı fon transferleriyle ilgili olarak istihbarat paylaşımı, soruşturma, varlıkların geri alınması ve uygulama koordinasyonunda uluslararası iş birliğinin güçlendirileceğini açıkladı.
Mayıs ayında Çin Yüksek Halk Mahkemesi Yargı Komitesi üyesi Liu Guixiang, mahkemelerin sanal paralar ve sınır ötesi finansal faaliyetlerle ilgili uyuşmazlıklarda karar standartlarını araştırmaya devam edeceğini belirtti.
Son dönemdeki endişelere rağmen, Çin Merkez Bankası Araştırma Bürosu Genel Müdürü Wang Xin, politika yapıcıların stablecoin’ler ve merkez bankası dijital paralarına yakından odaklandığını söyledi. Wang, 17 Haziran’daki Lujiazui Forumu’nda yaptığı konuşmada, stablecoin’lerin gelecekte uluslararası ödemelerde daha büyük bir rol üstlenebileceğini ve bu alanda düzenleyici koordinasyon ile uluslararası iş birliğine devam edilmesi gerektiğini vurguladı.
Bu içerik hazırlanırken faydalanılan kaynaklar: crypto.news
