Portföyün büyük bölümünü S&P 500 hisselerine yaslamak makul bir “güvenli” duruş gibi görünebilir, 500 farklı şirkete yayılmış geniş bir endeks. Ama endeksin görünen genişliği ile gerçek ağırlık dağılımı arasında son yıllarda gittikçe büyüyen bir fark var.
S&P 500’ün en büyük 10 şirketi, endeksin toplam ağırlığının yaklaşık %35-40’ını oluşturuyor, 1990-2015 arasındaki ortalamanın (yaklaşık %20) iki katına yakın bir seviye. Bu on ismin büyük bölümü de aynı sektörde, teknoloji ve yapay zeka temalı şirketlerde toplanıyor. Yani “S&P 500’e yatırım yaptım, dolayısıyla geniş bir çeşitlendirme yaptım” cümlesi göründüğünden daha kırılgan bir gerçeği örtüyor olabilir.
Bu tür bir yoğunlaşmanın getirdiği en büyük dezavantaj, endeksin performansının az sayıda şirketin performansına aşırı bağımlı hâle gelmesidir. Bu şirketler aynı anda geri çekildiğinde, “geniş” bir endeks bile beklenenden daha güçlü bir darbe alabilir. Tarihsel veriler, yüksek yoğunlaşma dönemlerinin genelde daha oynak ve daha zayıf ileriye dönük getirilerle bir arada geldiğini gösteriyor.
Avrupa piyasaları burada farklılaşarak tamamlayıcı bir denge sunabilir. DAX’ın omurgası yazılım, sigorta, otomotiv, sağlık, kimya ve sanayi gibi birbirinden bağımsız döngülerde ilerleyen sektörlerden oluşur ve hiçbir şirket endeks içinde S&P 500’deki büyük teknoloji isimlerine benzer bir ağırlığa ulaşamaz. Bu, aynı “hisse senedi” varlık sınıfı içinde çok farklı bir profil demektir.
Korelasyon da tam bir olmaktan uzak. DAX’ın S&P 500 ile ilişkisi uzun dönemde yaklaşık 0,7-0,8 bandında ölçülür, yani ikisi genelde aynı yöne gider ama aynı ölçekte değil. 2025’te bu fark net bir biçimde görüldü, Almanya’nın mâli teşvik paketi sayesinde DAX 40 %23’e yakın yükselirken, ABD tarafında teknoloji odaklı yükseliş ve değerleme kaygıları farklı bir seyir izledi.
“Zaten S&P 500’de en büyük teknoloji şirketlerine sahibim” düşüncesi anlaşılır. Ama bu, farklı bir coğrafyadaki farklı bir sektör dağılımına sahip olmakla aynı şey değildir. Portföyün bir bölümünü Avrupa’ya ayırmak, mevcut teknoloji ağırlıklı pozisyonu terk etmek değil, ona bir denge eklemektir.
Başlangıç küçük tutulabilir. İlgilendiğin Avrupa şirketlerini izleme listene ekle, sektörlerine göre portföyündeki mevcut dağılımla karşılaştır ve geçişi zamana yayarak yap. Genişlik bir endeksin adında yazabilir, ama gerçek denge ancak coğrafya ve sektör çeşitlendirmesiyle kurulur.
Burada yer alan bilgiler yatırım tavsiyesi içermez. Bilgi için: Midas Sorumluluk Beyanı
