İranlı üst düzey bir yetkili, ABD ile hazırlanan mutabakat zaptı taslağında petrol yaptırımlarının kaldırılması, nükleer programın sınırlandırılması, dondurulan varlıkların serbest bırakılması ve Hürmüz Boğazı’nın yeniden açılmasına yönelik kapsamlı düzenlemelerin yer aldığını açıkladı.
Reuters’a konuşan yetkiliye göre, tarafların anlaşmaya varmasının ardından nihai anlaşmanın detaylarının 60 gün içinde müzakere edilmesi planlanıyor.
Taslakta öne çıkan maddeler arasında, İran’ın Hürmüz Boğazı’nı tüm ticari gemilere yeniden açması ve buna karşılık ABD’nin İran limanlarına yönelik deniz ablukasını kaldırması bulunuyor. Ablukanın, mutabakatın imzalanmasının ardından başlayarak 30 gün içinde tamamen kaldırılacağı belirtiliyor.
Finansal başlıkta ise ABD’nin nihai anlaşmaya kadar İran’a yeni yaptırım uygulamayacağı, anlaşmanın tamamlanması halinde ise ABD ve Birleşmiş Milletler yaptırımlarının belirlenen bir takvim doğrultusunda kaldırılacağı ifade ediliyor. Ayrıca ABD’nin belirli bir süre için İran petrolüne yönelik yaptırımlardan muafiyet tanıyacağı ve İran’ın petrol ihracatına yeniden başlamasına izin vereceği aktarılıyor.
Taslakta ayrıca ABD’nin İran’a ait 25 milyar dolarlık dondurulmuş varlığı serbest bırakacağı, bunun nakit transferleri, bölgesel iş birlikleri ve kredi hatları yoluyla gerçekleştirileceği belirtiliyor. Washington’un bölgesel ortaklarıyla birlikte İran için bir yeniden inşa ve kalkınma planı hazırlayacağı ve bu planın 60 gün içinde Tahran ile müzakere edilerek sonuçlandırılacağı da vurgulanıyor.
Nükleer başlıkta ise İran’ın nükleer silah üretmeyeceği ve edinmeyeceği taahhüdünde bulunduğu, mevcut nükleer faaliyetlerini genişletmeyeceği ve uranyum zenginleştirme seviyesini artırmayacağı kaydediliyor. ABD’nin ise İran’ın yüksek oranda zenginleştirilmiş uranyum stoklarını gelecekteki kapsamlı anlaşma çerçevesinde kendi topraklarında seyrelterek azaltmasına izin vereceği bildiriliyor.
Nükleer programın geleceği, uranyum stoklarının yönetimi ve zenginleştirme faaliyetlerine ilişkin nihai düzenlemelerin ise 60 günlük müzakere sürecinde netleştirileceği ifade ediliyor.
Anlaşma metninin İsviçre’deki imza töreninin ardından yayımlanacağı bildirildi.
Pakistan Başbakanı Şahbaz Şerif, X hesabından yaptığı paylaşımda, arabulucuların bu hafta içinde bir dizi toplantının yapılmasında kolaylaştırıcı rol oynayacağını ve bu toplantılar sayesinde teknik görüşmeler ile resmi imza töreni için temelin atılacağını belirtti.
İran Dışişleri Bakan Yardımcısı Kazem Gharibabadi, anlaşmaya varıldığını doğruladı ancak metnin yalnızca İsviçre’deki imza töreninin ardından yayımlanacağını söyledi. ABD Başkan Yardımcısı JD Vance, törene kesinlikle katılmayı planladığını, Trump’ın da katılmasının mümkün olduğunu ifade etti.
Bu içerik hazırlanırken faydalanılan kaynaklar: bloomberght.com
