ABD ve İran arasında karşılıklı düzenlenen yeni saldırıların ardından, kırılgan barış anlaşmasının tehlikeye girmesiyle petrol fiyatları Avrupa işlemlerinin başında yükseldi.
ABD, İran’ın yasal olarak petrol satmasına izin veren muafiyeti de iptal etti. Bu adım, ABD güçlerinin Hürmüz Boğazı’ndaki ticari gemilere yönelik İran saldırılarına karşılık olarak İran kıyısındaki bazı hedefleri vurmasının ardından geldi.
Bu gerilim, hisse piyasalarında da olumsuz bir hava yarattı. ABD borsalarının açılışta Asya ve Avrupa’daki düşüşleri takip etmesi bekleniyor. ABD teknoloji hisseleri vadeli işlemleri yatay seyrederken, bellek çipi döngüsüne ilişkin endişeler Güney Kore’nin Kospi endeksini ayı piyasasına sürükledi.
Petrol fiyatlarındaki yükseliş, ABD ve Avrupa devlet tahvillerinde satış baskısı oluşturdu. Dolar ise Fed’in son faiz toplantısına ilişkin tutanakların yayımlanmasının beklendiği günde yatay seyretti. Yatırımcılar ayrıca, Ankara’da düzenlenen NATO zirvesinin ikinci gününde İran ve Avrupa savunma harcamalarının ele alınmasını takip ediyor.
Brent petrol %3 artışla varil başına 76,40 dolara, WTI vadeli kontratları ise %2,9 yükselişle 72,50 dolara çıktı. ABD ve İran’ın 17 Haziran’da geçici bir anlaşma imzalamasından bu yana en ciddi tırmanış olarak görülen yeni saldırılar, İran Devrim Muhafızları’nın salı günü Hürmüz Boğazı yakınlarında gemilere füze ve drone saldırısı düzenlemesinin ardından gerçekleşti. ING analistleri, Basra Körfezi’nde yeniden tırmanan gerilimin arz endişelerini yeniden gündeme getirdiğini belirtti. Ayrıca, vadeli kontrat eğrisinin ön tarafı yeniden backwardation’a döndü; yani kısa vadeli kontratlar uzun vadeli kontratlara göre primli işlem görüyor.
ABD’de S&P 500 vadeli işlemleri %0,2, Dow Jones Sanayi Endeksi vadeli işlemleri ise %0,4 geriledi. Nasdaq vadeli işlemleri yatay kaldı.
Asya’da Güney Kore Kospi endeksi %5,35 düşerek haziran zirvesinden bu yana %23 gerilemeyle teknik olarak ayı piyasasına girdi. Bellek çipi üreticileri Samsung Electronics ve SK Hynix, sırasıyla %6,25 ve %5,7 değer kaybederek kayıplarını sürdürdü. Hong Kong’da Alibaba Group hisseleri %12 yükselirken, teknoloji sektöründeki genel toparlanmayla Hang Seng Teknoloji Endeksi %5,2, geniş Hang Seng endeksi ise %3 artış gösterdi. Nomura’dan Jialong Shi, Çin internet sektöründeki yükselişin, portföylerde yapay zekâ donanımından geri kalan segmentlere yeniden dengelemeyle ilgili olabileceğini belirtti. Japonya Nikkei 225 endeksi %2,1, Çin’in gösterge endeksi Shanghai Composite ise %0,5 geriledi.
Avrupa borsalarında da açılışta genel bir düşüş yaşandı. Bankalar ve enerji yoğun sektörler gerilerken, Avrupa genelinde Stoxx 600 endeksi %0,7 düştü. Almanya DAX endeksi %1,1, Deutsche Bank %2,5, Mercedes-Benz grubu ise %2,2 değer kaybetti. Paris’te CAC 40 %0,8, Renault %2,4, Societe Generale ise %2,3 geriledi. Londra FTSE 100 endeksindeki %0,8’lik kayıp, BP ve Shell gibi petrol devlerinin yükselişiyle bir miktar dengelendi; madencilik hisseleri ise endekste başı çekti. Bankalar, İspanya IBEX 35 ve İtalya FTSE MIB endekslerinde sırasıyla %1 ve %0,6’lık düşüşe neden oldu. Hollanda AEX endeksi %0,1 gerilerken, ASML önceki seansta sert düşüşün ardından %0,3 yükseldi.
Dolar, Fed’in haziran ayı toplantı tutanaklarının yayımlanması öncesinde yatay seyretti. Kevin Warsh’ın ilk Fed başkanlığı toplantısı, fiyat istikrarına verdiği önem ve sıkılaşma sinyalleri nedeniyle piyasaların daha fazla faiz artışı fiyatlamasına yol açtı. Ancak Standard Chartered’dan Steve Englander, Warsh’ın politika yönlendirmesinden özellikle kaçındığını ve tutanaklarda da bu tür bir yönlendirmeye izin vermesinin olası olmadığını belirtti. DXY dolar endeksi 101,017 seviyesinde yatay seyrederken, gece saatlerinde güvenli liman talebiyle 101,215 ile bir haftanın zirvesine yaklaşmıştı.
ABD Hazine tahvili getirileri Asya işlemlerinde yükseldi; 10 yıllık tahvil getirisi %4,565 ile son dört haftanın en yüksek seviyesine ulaştı.
Euro Bölgesi devlet tahvili getirileri de açılışta yükseldi. LSEG verilerine göre, 10 yıllık Alman Bund getirisi %3,032 ile dört haftanın zirvesine çıktı. ABD-İran ateşkesinin yeniden baskı altına girmesiyle birlikte, ABD 10 yıllık tahvil getirisi de Asya işlemlerinde %4,565 ile benzer bir zirveye ulaştı. Getirilerdeki artış, petrol fiyatlarındaki yükselişle paralel gerçekleşti.
Bitcoin %1,8 düşüşle 62.514 dolara geriledi.
Avrupa doğalgaz fiyatları, ABD ve İran arasındaki son gerilimin Avrupa’nın ısınma sezonu öncesinde yakıt arzına ilişkin endişeleri artırmasıyla megavat saat başına 48 euroyu aştı. Erken işlemlerde, gösterge Hollanda TTF kontratı %2,9 artışla 48,12 euroya yükseldi ve haftalık bazda %10’dan fazla prim yaptı. ING’den Ewa Manthey ve Warren Patterson, Avrupa gaz piyasasının enjeksiyon sezonunda sıkı kalmaya devam ettiğini belirtti. Avrupa Birliği genelinde depolama kapasitesi şu anda %50 dolulukta ve bu oran son beş yıl ortalaması olan %66’nın oldukça altında.
Altın fiyatları hafif gerilese de, ons başına 4.100 doların üzerinde destek bulmaya devam etti. Yatırımcılar, Fed tutanaklarından para politikası görünümüne dair yeni ipuçları bekliyor. ING analistleri, altının ABD faiz beklentilerindeki değişimle uyumlu hareket ettiğini belirtti. Çin Merkez Bankası’nın devam eden altın alımları ve küresel merkez bankalarının rezerv çeşitlendirmesi de altına destek sağladı. New York vadeli işlemlerinde altın %0,5 düşüşle 4.135,50 dolara gerilese de, haftalık bazda %2’nin üzerinde primli seyrediyor.
Bu içerik hazırlanırken faydalanılan kaynaklar: marketscreener.com
