ABD ile İran’ın, küresel enerji arzını sekteye uğratan ve benzin fiyatlarını yükselten üç aydan uzun süredir devam eden savaşı sona erdirecek bir barış anlaşmasını 24 saat içinde sonuçlandırabileceği bildirildi.
Pakistan Başbakanı Shehbaz Sharif, cumartesi günü X platformunda yaptığı paylaşımda, “Barış anlaşmasına her zamankinden daha yakınız. Sonuçlandırmanın önümüzdeki 24 saat içinde gerçekleşmesi bekleniyor. Pakistan, anlaşmanın elektronik ortamda imzalanmasının hemen ardından gelecek hafta teknik düzeyde görüşmelere hazırlanıyor” dedi.
Beyaz Saray, İran’ın Boğaz’ı deniz trafiğine yeniden açmasını ve nükleer programını sınırlamasını talep ediyor. İran ise su yolunda belirli bir kontrolü elinde tutmak ve dondurulmuş fonlarına derhal erişim sağlamak istiyor. Taraflar, İslam Cumhuriyeti’nin uranyum zenginleştirme faaliyetlerinin geçici anlaşma sonrası devam edip etmeyeceği konusunda uzlaşamadı.
Sharif, “Müzakereler süresince gösterdikleri kararlılık için Amerika Birleşik Devletleri’ne ve İran İslam Cumhuriyeti’ne teşekkür ediyoruz. Bu tarihi barış anlaşmasının kalıcı barış için güçlü bir temel oluşturacağına inanıyoruz” ifadelerini kullandı.
Karşılıklı saldırılar ve 8 Haziran’da Umman açıklarında bir ABD Apache helikopterinin düşürülmesi gibi gelişmeler, anlaşmaya ulaşmanın zorluğuna işaret etti. ABD Başkanı Donald Trump ise perşembe günü Truth Social’da yaptığı paylaşımda, ülkenin en üst düzey liderliği tarafından müzakerelerin onaylanmasının ardından İran’a yönelik planlanan saldırıları iptal ettiğini açıkladı.
Anlaşma İmzalanma Olasılığı %85
Bloomberg News’in cuma günü üst düzey bir Trump yönetimi yetkilisine dayandırdığı haberine göre, Washington ile Tahran’ın kısa süre içinde anlaşma imzalaması olasılığı %80 ila %85 arasında. İki ülkenin anlaşmayı pazar günü kadar erken bir tarihte imzalayabileceği de bildirildi.
İran Dışişleri Bakanı Abbas Araghchi, cuma günü devlet televizyonunda yaptığı konuşmada, anlaşmanın önümüzdeki günlerde imzalanabileceğini söyledi.
Öte yandan İran’ın Mehr Haber Ajansı, taslak anlaşmada ABD’nin petrol yaptırımlarını kaldırma taahhüdünün yer aldığını aktardı. Nihai müzakerelerin, İran’ın dondurulmuş fonlarının yarısının serbest bırakılması ve ABD deniz ablukasının sona ermesiyle başlayacağı belirtildi.
Trump ise cuma günü, İran devlet medyasında dolaşan savaş sonu anlaşma şartlarının “yazılı olarak üzerinde anlaşılan şartlarla HİÇBİR ilgisi olmadığını” vurguladı.
Trump G7 Zirvesine Katılacak
Olası anlaşma, Trump’ın G7 zirvesinde dünya liderleriyle bir araya gelmesinden sadece birkaç gün önce gündeme geldi. G7 zirvesi, ABD, Fransa, Almanya, Birleşik Krallık, Kanada, İtalya ve Japonya liderleri ile Avrupa Birliği’ni 15-17 Haziran tarihlerinde Évian-les-Bains’de buluşturacak.
Dış İlişkiler Konseyi kıdemli üyesi Heidi E. Crebo-Rediker, perşembe günü yayımladığı analizde, “Liderler, Fransa’nın başkanlığı devralırken öngördüğünden çok farklı bir jeopolitik ve ekonomik ortamda Évian’a gelecek. ABD ve İsrail’in şubat sonunda İran’a düzenlediği saldırı, Tahran’ın misillemesi ve Hürmüz Boğazı’nın kapatılması; enerji, tedarik zinciri ve emtia piyasalarında küresel ekonomiyi sarsan bir şok dalgası yarattı” değerlendirmesinde bulundu.
Crebo-Rediker, liderlerin artan ulaşım maliyetleri, gübre tedariki ve gıda güvenliği konularını da ele alacağını belirtti. “Yeniden yükselen enflasyon baskılarının, hem resmi görüşmelerde hem de liderler arasındaki özel sohbetlerde gündemi belirlemesi muhtemel” dedi.
Zirve, ABD ile en büyük ekonomik ve güvenlik ortakları arasındaki gerilimin arttığı bir dönemde gerçekleşiyor. Üst düzey yönetim yetkililerine göre Trump, Fransa, Katar, Birleşik Arap Emirlikleri, Mısır ve Hindistan liderleriyle ikili görüşmeler yapacak.
Bu içerik hazırlanırken faydalanılan kaynaklar: Benzinga
