ABD’de bu yıl istihdam artışı, geçen yılın aylık ortalama 15 binlik zayıf performansına göre iyileşme gösterdi. Ancak ağustos ayı tarım dışı istihdam verisinde bu ivmenin sürmesi beklenmiyor.
KPMG Başekonomisti Diane Swonk, “Ağustos raporu, sinyalden çok gürültü içerebilir” değerlendirmesinde bulundu.
Haiti’den gelen 330 bin göçmenin geçici koruma statüsünü (TPS) kaybetmesi, bu ayın istihdam rakamlarını etkileyebilecek en önemli faktör olarak öne çıkıyor. Bu kişilerin yaklaşık 200 bini çalışma iznine sahipti. TPS’nin sona ermesiyle, başka bir vize türü olmayan çalışanların işten çıkarılması gerekecek.
Bu durum, tarım dışı istihdam rakamını aşağı çekebilir. Ancak işsizlik oranı ve işgücüne katılım oranı bu kaybı yansıtmayacak; çünkü bu kişiler artık ABD işgücüne dahil olmayacak. Ayrıca işsizlik maaşı başvuruları da artmayacak, çünkü etkilenenler bu haktan yararlanamayacak.
Swonk’a göre, ABD’deki bazı et işleme tesislerinin sığır eti kıtlığı nedeniyle kapanması da verileri daha da karmaşık hale getirebilir.
Ağustos ayı için tarım dışı istihdamda piyasa beklentisi 55 bin seviyesinde. Ancak Swonk, bu tahminin iyimser olabileceğini düşünüyor. Haitili çalışanların TPS kaybı ve et işleme tesislerinin kapanması, istihdamda negatif bir rakam görülme olasılığını artırıyor.
Tarihsel eğilimler de beklentilerin düşük tutulmasını gerektiriyor. Swonk, son 10 yılda ağustos ayı verilerinin genellikle ilk açıklamada beklentilerin altında geldiğini, daha sonra yukarı yönlü revize edildiğini belirtiyor. Ağustos ayında ilk yanıt oranları düşük olduğu için, ilk raporda eksik sayım yapılabiliyor.
Olumsuz faktörleri kısmen dengeleyebilecek bazı olumlu gelişmeler de var. Temmuz ayı İş Açıkları ve İşgücü Devir Oranı Anketi, istikrarlı bir işgücü piyasasına işaret ediyor; işe alımlar ve işten çıkarmalar düşük seviyede seyrediyor. Bu da işsizlik oranının düşük kalmasını sağlıyor.
Temmuz ayında %4,1 olan işsizlik oranının ağustos ayında %4,2’ye çıkması bekleniyor. Ancak bu oran, tarihsel olarak hâlâ düşük kabul ediliyor. Chicago Fed’in gerçek zamanlı işsizlik tahmini ise %4,1 seviyesinde.
İşsizlik oranı şu anda Fed’in tam istihdam olarak gördüğü seviyenin altında. Swonk, işsizlik oranı uzun süredir bu kadar düşük seyrettiği için, “tam istihdam” tanımının yeniden değerlendirilmesi gerekebileceğini söylüyor.
Eğitim sektöründeki mevsimsel işe alımlar da istihdam rakamlarını destekleyebilir. Pandemi sonrası, yerel yönetimlerde eğitim alanındaki istihdam temmuzda azalıyor, ağustosta ise toparlanıyor. Temmuz 2026’da yerel yönetim eğitim istihdamı 50 bin azalmıştı. Swonk, ağustos ayında kamu sektöründe bu alanda pozitif bir sürpriz yaşanabileceğini belirtiyor.
Bu yıl yapılacak olan referans revizyonunun da yukarı yönlü bir düzeltme getirebileceği ifade ediliyor.
Manşet işsizlik oranı düşük kalmaya devam etse de, Swonk’un yakından izleyeceği bir diğer gösterge U6 işsizlik oranı. Bu oran, umudunu kaybedenler, ekonomik nedenlerle yarı zamanlı çalışanlar ve işgücüne gevşek bağlı olanları da kapsıyor. Temmuz ayında bu oran %7,9 seviyesindeydi.
Bir diğer önemli gösterge ise yeni üniversite mezunlarının işsizlik oranı ile genel işsizlik oranı arasındaki fark. Düşük işe alım ortamı nedeniyle bu fark açıldı. New York Fed verilerine göre, 22-27 yaş arası yeni mezunlarda işsizlik oranı haziran ayında %5,7’ye yükseldi (geçen yıl %4,9’du). Aynı dönemde genel işsizlik oranı %4,1 oldu (geçen yıl %4,0). Böylece yeni mezunlarla genel oran arasındaki fark %1,6 puana çıktı (geçen yıl %0,9 puandı).
Fed’in çift hedefinden biri olan maksimum istihdam (diğeri fiyat istikrarı) açısından, ağustos ayı istihdam raporu merkez bankasının politika kararları için önemli olacak.
Ağustos ayında yıllık ücret artışının yavaşlaması beklentisi, politika yapıcılar için enflasyonun gerilediğine dair bir işaret olabilir ve ekonominin aşırı ısınmadığını gösterebilir.
Citi ekonomisti Veronica Clark, “Ücret artışındaki yavaşlama, işsizlik oranındaki son düşüşlerin işgücü piyasasında yeniden sıkılaşmaya işaret etmediğinin kanıtı” değerlendirmesini yaptı.
Ortalama saatlik kazançlarda aylık artış beklentisi temmuzdaki %0,1’den %0,3’e yükselirken, yıllık artışın ise %3,2’den %3,0’a gerilemesi bekleniyor.
Clark, “Ağustos enflasyon verileri, eylül ayındaki FOMC toplantısında faiz artırımı ya da sabit tutulması kararında en belirleyici unsur olacak. Ancak ağustos istihdam verileri de bazı Fed yetkilileri için önemli bir girdi olmaya devam edecek, özellikle de ekonomideki toparlanmanın kalıcı enflasyon yarattığına tam ikna olmayanlar için” dedi.
Bu içerik hazırlanırken faydalanılan kaynaklar: Seeking Alpha
