Yapay zeka (AI) ajanlarının iş yüklerini bağımsız olarak doğrulayacak kriptografik bir kanıt altyapısı geliştirmek amacıyla, merkeziyetsiz fiziksel altyapı projeleri arasında yer alan Theta (THETA) ve XYO (XYO) iş birliğine gitti.
Theta tarafından The Block ile paylaşılan açıklamada, şirketin AI ajan platformunun Olympique de Marseille, Houston Rockets ve MLS, NBA, NHL ile Ligue 1’deki iş ortakları dahil olmak üzere spor ve eğlence sektöründeki kuruluşlara özel müşteri hizmetleri AI ajanları geliştirme imkânı sunduğu belirtildi. Bu iş birliği kapsamında, XYO’nun merkeziyetsiz veri doğrulama ağı, performans doğrulamalarını doğrudan Theta EdgeCloud üzerindeki canlı uygulamalara entegre edecek.
Projeler, AI ajanlarının giderek daha kritik iş kararlarında rol almaya başladığını, ancak altyapının programlandığı gibi çalışıp çalışmadığına dair bağımsız bir kaydın bulunmadığını vurguluyor. Bu durum, hataların tespit edilememesi halinde operasyonel ve finansal riskler doğurabiliyor. Stanford Üniversitesi’nin araştırmasına atıf yapan projeler, 2025 yılında kurumların %88’inin AI teknolojisini benimsediğini, bu şirketlerin %23’ünün ise artık ajana dayalı AI sistemlerini ölçeklendirdiğini belirtti.
Projeler, merkeziyetsiz hesaplama ağlarının bugüne kadar ağırlıklı olarak fiyat ve erişilebilirlik üzerinden rekabet ettiğini, ancak altyapı performansına dair bağımsız bir kanıt sunmadığını ifade ediyor. Açıklamada, bulut sağlayıcılarının kendi altyapılarını bağımsız şekilde doğrulayamayacağı, tıpkı bir bankanın kendi hesaplarını denetleyemeyeceği gibi, vurgulanıyor. Eksik olanın ise doğrulama olduğu belirtiliyor.
XYO kurucu ortağı Markus Levin, kurumsal şirketlerin altyapılarını yalnızca iyi niyetle devreye almadığını; denetlenebilir kayıtlar, savunulabilir performans verileri ve net sorumluluk zincirleri talep ettiklerini söyledi. Levin, bu iş birliğiyle EdgeCloud üzerinde AI ajanları çalıştıran kurumların, XYO Katman 1 üzerinde bağımsız olarak doğrulanmış ve müdahaleye açık kanıtlarla desteklenen performans kayıtlarına sahip olacağını belirtti. Levin’e göre, uyum ekipleri, satın alma yöneticileri ve altyapıdan sorumlu herkes için bu standart artık vazgeçilmez.
Nasıl Çalışıyor?
İş birliği kapsamında, XYO düğümleri Theta’nın EdgeCloud altyapısını bağımsız olarak izleyerek AI ajanlarının iş yükleri için çalışma süresi, gecikme ve veri aktarım hızı gibi hizmet kalitesi metriklerini ölçecek. Bu ölçümler, XYO Katman 1 ve “Data Lakes” altyapısında kriptografik olarak desteklenen doğrulamalar şeklinde kaydedilecek. Böylece kurumsal AI uygulamaları için harici bir denetim izi oluşturulacak.
Theta Labs CEO’su Mitch Liu, AI ajanlarının NBA, NHL, MLS ve diğer liglerde binlerce taraftar etkileşimini yönettiğini, altyapı performansının bağımsız olarak doğrulanmasının artık temel bir beklenti haline geldiğini belirtti. Liu, XYO’nun EdgeCloud’a tam da bu noktada katkı sunduğunu ve üçüncü taraf bir doğrulama katmanı ile müşterilere ve taraftarlara, her etkileşimin vaat edilen altyapı performansıyla desteklendiği konusunda güvence verdiğini söyledi.
Theta ve XYO, merkeziyetsiz fiziksel altyapı alanında öne çıkan erken dönem projeler arasında yer alıyor. Theta, uç ağını 2019’da başlattı ve Google, Samsung, CAA gibi küresel şirketlerin yer aldığı bir yönetim ve doğrulama konseyine sahip. XYO ise 2018’de faaliyete geçerek gerçek dünya verilerinin doğrulanması için kriptografik kanıt altyapısı geliştirdi.
Bu içerik hazırlanırken faydalanılan kaynaklar: theblock.co
