Küresel sermaye piyasalarında tarihi bir an yaşandı. Uzay araştırmaları şirketi SpaceX, halka arzında yatırımcıların yoğun ilgisiyle karşılaştı ve ilk işlem gününde çift haneli oranda yükselerek 2 trilyon doların üzerinde bir piyasa değerine ulaştı.
12 Mayıs cuma günü, ABD piyasalarının erken seansının son dakikalarında Elon Musk’ın liderliğindeki SpaceX (SPCX) Nasdaq’ta işlem görmeye başladı. Hisse, 135 dolarlık halka arz fiyatının %11 üzerinde, 150 dolardan açıldı. Gün içinde 176,52 dolara kadar yükselerek %31’e yakın prim yaptı ve günü 160,95 dolardan tamamladı; bu da yaklaşık %19,2’lik bir artış anlamına geliyor. Şirketin piyasa değeri 2,1 trilyon doları aştı ve kapanış sonrası işlemlerde en az %1 daha yükseldi.
Kapanış itibarıyla SpaceX, ABD borsalarında işlem gören şirketler arasında piyasa değeri bakımından Nvidia, Alphabet (Google’ın ana şirketi), Apple, Microsoft ve Amazon’un ardından altıncı sıraya yerleşti. Musk’ın bir diğer şirketi Tesla, yaklaşık 1,3 trilyon dolarlık piyasa değeriyle sekizinci sırada yer alırken, Broadcom ise 1,8 trilyon doları aşan değeriyle yedinci oldu.
Tarihin en büyük halka arzı olan SpaceX, ek satış opsiyonu hariç 75 milyar dolar fon topladı. Bu tutar, daha önce Suudi Aramco’nun kırdığı halka arz rekorunun iki katından fazla. Şirket sadece halka arz fiyatı üzerinden değerlendirildiğinde ve Musk’ın 700 milyonun üzerinde Tesla hissesine sahipliği de eklendiğinde, SpaceX’teki yaklaşık %42’lik payı sayesinde Musk, tarihte 1 trilyon dolar net serveti aşan ilk kişi oldu.
Halka arz öncesinde piyasa ilgisi giderek arttı. Raporlara göre, halka arza 350 milyar doların üzerinde talep geldi; hem kurumsal hem de bireysel yatırımcılar hisselere yoğun ilgi gösterdi ve son yılların en büyük halka arzlarında rekor talep fazlası oluştu. Nasdaq verilerine göre, SpaceX’in açılış fiyatı kısa süreliğine 175 dolara kadar yükseldi; bu da halka arz fiyatının yaklaşık %30 üzerinde bir seviyeye işaret etti ve yatırımcı talebinin beklentilerin çok üzerinde olduğunu gösterdi.
İlk 20 dakikalık işlemlerde bireysel yatırımcılar, 18,1 milyon dolarlık SpaceX hissesi aldı ve bu, günün Nvidia’dan sonraki en büyük bireysel yatırımcı ilgisi oldu. SpaceX’in büyük sermaye çekmesi nedeniyle, bir önceki gün genel olarak yükselen diğer uzay temalı hisselerde sert düşüşler yaşandı. Uzay turizmi şirketi Virgin Galactic Holdings (SPCE) %30’dan fazla, SpaceX’te payı bulunan uydu iletişim şirketi EchoStar (SATS) ise %10’un üzerinde değer kaybetti.
Roket, uydu ve yapay zekâ alanlarında faaliyet gösteren SpaceX, tarihi halka arzını tamamlayarak, yapay zekâ modelleri geliştiren diğer şirketlerin de mega ölçekli halka arzlara yönelmesinin önünü açtı. SpaceX’in halka arzı öncesinde yapılan tahminlerde, SpaceX, OpenAI ve Anthropic’in birlikte halka açılması durumunda ABD borsalarına toplamda 3,6 trilyon dolarlık yeni piyasa değeri eklenebileceği belirtiliyordu. SpaceX’in halka arz sonrası performansı dikkate alındığında, bu rakamın daha da yüksek olabileceği öngörülüyor.
Kurumsal yatırımcılar, pay almak için 250 milyar dolar taahhüt etti; ancak bunların yaklaşık üçte biri hiç hisse alamadı.
SpaceX’in halka arzında 555,6 milyon hisse, hisse başına 135 dolardan satışa sunuldu ve 75 milyar dolar toplandı. Bu tutar, 2019’da Suudi Aramco’nun kırdığı 29,4 milyar dolarlık rekorun çok üzerinde. Şirketin halka arz sonrası piyasa değeri yaklaşık 1,77 trilyon dolar oldu.
Halka arz sonrası, aracı kurumların 30 gün içinde ek satış opsiyonunu tam olarak kullanması halinde, 83,33 milyon ek hisseyle birlikte toplam fon tutarı 86,25 milyar dolara ulaşabilecek.
Halka arz öncesi talep rekor seviyeye çıktı. Bilgi sahibi kaynaklara dayandırılan medya haberlerine göre, toplam talep 350 milyar doları aştı; bunun 250 milyar dolardan fazlası kurumsal yatırımcılardan geldi. Kurumların yaklaşık üçte biri ise hiç pay alamadı.
Aynı kaynaklar, SpaceX’in halka arzda hisselerin yaklaşık %20’sini bireysel yatırımcılara ayırdığını belirtti. Bu oran üzerinden yaklaşık 15 milyar dolarlık hisse bireysel yatırımcılara geçti. Ancak, bireysel yatırımcıların toplam talebi 100 milyar doları aştığı için birçok yatırımcı ya hiç pay alamadı ya da çok az hisseyle yetinmek zorunda kaldı.
Kurumsal yatırımcılar arasında tahsis sürecinde uzun vadeli sermaye önceliklendirildi. Kurumsal tahsisin yaklaşık %70’i uzun vadeli yatırımcılara ve devlet varlık fonlarına gitti. Önceki medya haberlerine göre, BlackRock tek başına yaklaşık 5 milyar dolarlık talep iletti; Suudi Arabistan Kamu Yatırım Fonu (PIF) ve Kuveyt Yatırım Otoritesi (KIA) ise her biri 1 ila 5 milyar dolar arasında talepte bulundu.
Halka arzın arkasındaki aracı kurum konsorsiyumu da dikkat çekiciydi; Goldman Sachs, Morgan Stanley, Bank of America, Citi ve JPMorgan dahil olmak üzere toplam 23 finans kuruluşu yer aldı.
Musk’ın Açılış Zili Konuşması: “Bu, İnsanlığın Gezegenlerarası Bir Medeniyet Olma Yolunda Kritik Bir Adım”
Cuma sabahı, SpaceX yönetim ekibi New York’taki Nasdaq MarketSite’ta açılış zilini çaldı. Tören sırasında, Elon Musk’ın Teksas’taki SpaceX merkezinden yaptığı konuşma canlı olarak yayınlandı.
Musk, bugünün sadece SpaceX’e değil, insanlığın çok gezegenli bir tür olabileceğine inanan herkese ait olduğunu söyledi.
Şirketin halka açılmasının uzun vadeli misyonunu değiştirmeyeceğini vurgulayan Musk, amaçlarının insanlığı gezegenlerarası bir medeniyet yapmak olduğunu, sermaye piyasalarının ise bu hedefe ulaşmak için bir araç olduğunu belirtti.
Musk ayrıca, şirketin uzun vadeli çalışanlarına, yatırımcılarına ve Starlink kullanıcılarına teşekkür etti. SpaceX’in kaynaklarının büyük bölümünü Mars programına, yeni nesil Starship’e ve küresel uydu internet ağı geliştirmeye ayırmaya devam edeceğini ekledi.
Shotwell: Halka Arz, Starship ve Starlink’in Büyümesini Hızlandıracak
SpaceX Başkanı ve COO’su Gwynne Shotwell, Nasdaq’a verdiği röportajda, bugünün şirketin yolculuğunda önemli bir dönüm noktası olduğunu ancak asıl önemli olanın bundan sonra yapılacaklar olduğunu söyledi.
Shotwell, halka arzdan elde edilen gelirin öncelikle şu alanlara aktarılacağını belirtti:
Starship’in bir sonraki geliştirme ve seri üretim aşaması;
Starlink küresel ağının genişletilmesi;
Yeni nesil uyduların üretimi için tesis inşası;
Derin uzay keşif programlarına yatırım.
Shotwell, halka açılmanın şirketin finansal gücünü eşi görülmemiş şekilde artırdığını ve bu sayede normalde on yıl sürecek projelerin çok daha hızlı tamamlanabileceğini ifade etti.
Ayrıca, ticari girişimlerin yanı sıra SpaceX’in kamu kurumlarına hizmet vermeye ve ilgili sözleşmeleri yerine getirmeye devam edeceğini vurguladı. Shotwell, hükümete en ileri teknolojiyi ve en yüksek kalitede ürünleri sunmayı hedeflediklerini ve bu konuda iddialı olduklarını belirtti. SpaceX’in her zaman hükümeti destekleyeceğini de ekledi.
Wall Street SpaceX’i Nasıl Görüyor?
Wall Street için SpaceX, sadece bir roket şirketinden çok daha fazlası.
Analistler, şirketin iş modelinin artık fırlatma hizmetleri, uydu interneti, savunma ve istihbarat sözleşmeleri, uzay altyapısı ve derin uzay keşfi gibi birçok alanı kapsadığını belirtiyor. Bu nedenle, giderek daha fazla kurum SpaceX’i teknoloji platformu, savunma yüklenicisi ve altyapı operatörü özelliklerini bir arada barındıran “süper şirket” olarak değerlendiriyor.
Wedbush analisti Dan Ives, SpaceX’in son yirmi yılın en önemli teknoloji şirketlerinden biri olduğunu ve halka arzının Google, Facebook veya Alibaba’nın borsaya açılması kadar önemli olduğunu söyledi.
Birçok yatırımcı, SpaceX’i önümüzdeki on yılın temel büyüme varlıkları arasında Nvidia, Microsoft ve Apple gibi teknoloji devleriyle birlikte değerlendiriyor.
Sequoia Capital ortağı Sean Maguire, bugünkü SpaceX’in, yatırımcıların sıkça kıyasladığı Tesla’dan ziyade, üç yıl önceki Nvidia’ya daha çok benzediğini belirtti. Maguire, şirketin patlayıcı gelir büyüme potansiyeline olan güvenini vurguladı ve bireysel yatırımcı olarak SpaceX hisselerini “sonsuza dek tutmayı” planladığını söyledi.
Bloomberg Intelligence kıdemli analisti Mandeep Singh ise, SpaceX’in bu yıl gerçekleştirdiği iki satın alımın şirketin geleceği açısından özellikle umut verici olduğunu belirtti. SpaceX’in satın alımı sonrası Cursor’ın yapay zekâ altyapı sağlayıcısı ve kodlama ajanı olarak konumu halka arzla daha da güçlenecek.
Elon Musk’ın kurduğu ve şubat başında satın alınan yapay zekâ girişimi xAI ile ilgili olarak Singh, xAI’ın SpaceX gelirlerine katkısının 2026 sonuna kadar yaklaşık %17’den %50’nin üzerine çıkabileceğini öngördü. Singh, xAI’ın gelirinin 2027’de 30 milyar dolara ulaşabileceğini ve bunun 300-400 milyar dolarlık bir değerlemeyi destekleyebileceğini belirtti.
Sermaye Piyasalarında Yeni Dönem
SpaceX’in halka arzı, sadece halka arz tarihinin rekorunu kırmakla kalmadı, aynı zamanda ABD sermaye piyasalarının yapısını da değiştirebilir.
Yıllardır, en hızlı büyüyen teknoloji şirketlerinin birçoğu uzun süre özel piyasada kalmayı tercih ediyordu. SpaceX’in başarılı halka arzı, bu eğilimde önemli bir kırılma noktası olarak görülüyor.
Analistler, SpaceX’in borsada güçlü bir performans göstermesi halinde, OpenAI, Databricks ve Stripe gibi diğer büyük “unicorn”ların da halka arz planlarını yeniden değerlendirebileceğini düşünüyor.
Yatırımcılar için bu gelişme, ticari uzay uçuşunda küresel lider olan bir şirketin büyümesine doğrudan katılma fırsatını da ilk kez sunuyor.
İlk işlemin yaklaşmasıyla birlikte, piyasada artık halka arzın başarılı olup olmayacağı değil, 1,8 trilyon dolar değer biçilen SpaceX’in Wall Street’te hangi fiyat seviyesinden işlem göreceği konuşuluyor.
Bu içerik hazırlanırken faydalanılan kaynaklar: moomoo.com
