Avrupa dijital varlık piyasası, 1 Temmuz’daki MiCA düzenlemesi öncesinde kritik bir döneme giriyor. Şu anda yaklaşık 210 şirket MiCA lisansına sahipken, 2024 yılında 2.747 VASP kaydı bulunuyordu. Bu düşüş, Avrupa’da kripto sektörünün daha sınırlı, daha sıkı denetlenen ve çok daha yüksek gerekliliklere tabi bir yapıya evrildiğini gösteriyor.
MiCA: Sektörde Oyuncu Sayısı Hızla Azalıyor
MiCA lisansı, Avrupa’daki dijital varlık hizmet sağlayıcıları arasında hızlı bir eleme süreci başlatıyor. Be In Crypto tarafından aktarılan verilere göre, Coincub 2024’te Avrupa Birliği’nde 2.747 VASP kaydı olduğunu tahmin ediyordu. Mayıs ayında ITISPay, yaklaşık 210 yetkilendirme olduğunu belirtti; bu da önceki hacmin yalnızca %7-8’i seviyesinde. Böylece, oldukça dağınık bir piyasa, yalnızca en güçlü başvuruların onaylandığı daha dar bir alana dönüşüyor.
Estonya’da, finansal istihbarat birimi Haziran 2021’de 641 PSAV lisanslı kuruluş tespit etmişti. Bu sayı Ekim 2024’te 45’e, Şubat 2025’te ise 40’a geriledi. Bir dönem Avrupa’nın önemli kripto merkezlerinden biri olan Estonya, sektörün daralmasını net biçimde yansıtıyor. Bu gerileme, yalnızca birkaç oyuncuya özgü değil; ulusal düzenlemelerden ortak Avrupa çerçevesine geçişle birlikte daha geniş bir yeniden yapılanmayı işaret ediyor.
Küçük Kripto Şirketleri Neden Lisans Almakta Zorlanıyor?
CASP rejimi, yönetişim yapıları, ihtiyatlı özkaynak gereklilikleri, siber güvenlik kontrolleri, müşteri koruması ve düzenleyicilerle sürekli iletişim gibi şartlar getiriyor. Küçük ölçekli kripto şirketleri için bu sabit maliyetler, sınırlı ekiplerle günlük operasyonları yürütürken karşılanması zor bir yük haline geliyor.
Morpho’da kamu ilişkileri direktörü ve ADAN’ın eski başkanı Faustine Fleuret, bu noktaya dikkat çekiyor. Fleuret’e göre, MiCA bir start-up ile uluslararası bir gruba aynı kuralları uyguluyor ve ölçek ya da risk düzeyine göre net bir uyarlama yapmıyor. Bu yaklaşım, sermayesi düşük şirketler için idari yükü artırıyor.
Önceki ulusal rejimlerde de lisanslama süreci zorluydu. Ancak MiCA, uyum, şeffaflık ve denetleyiciyle iletişim açısından beklentileri daha da yükseltiyor. Bu nedenle, bazı kripto şirketleri başvurularını tamamlamak için gerekli insan kaynağına veya finansal güce sahip değil.
Fransa’daki tablo da bu zorlukları doğruluyor. Reuters’ın haberine göre, yaklaşık 90 lisanssız şirketin %30’u başvuru yapmışken, %40’ı başvuru yapmayı düşünmüyor ve %30’u ise düzenleyiciye yanıt vermemiş durumda. Bu dağılım, düzenlemenin bir filtre işlevi gördüğünü ve bazı hizmet sağlayıcılar için piyasadan çekilme sinyali olduğunu gösteriyor.
1 Temmuz Sonrası: Daha Konsantre Bir Piyasa
Düzenleme sonrası, yetkisi olmayan kuruluşlar birkaç seçenekle karşı karşıya kalacak: Lisans almak, faaliyetlerini sonlandırmak, tasfiye sürecine girmek, müşterilerini yetkili bir CASP’a devretmek veya lisanslı bir şirketle birleşmek. MiCA, faaliyetlerin devamlılığını stratejik kararların merkezine yerleştiriyor.
Fazil Crypto örneği, lisans almanın yaratabileceği ilgiyi de ortaya koyuyor. Madrid merkezli şirket, İspanya’da CASP lisansını aldıktan sonra, platformlardan, ödeme şirketlerinden, hukuk bürolarından, birleşme-devralma danışmanlarından, girişimcilerden ve Avrupa dışındaki aktörlerden talepler aldı.
Bu süreçte, geçişi takip eden hukuk büroları, 2026’nın ikinci yarısında bir konsolidasyon dalgası bekliyor. MiCA, özellikle lisansı olmayan şirketlerin düzenli bir çıkış arayışına girmesiyle, şirketler arası birleşmeleri hızlandırabilir.
2026 sonunda, Avrupa kripto piyasasının daha küçük ve daha yoğunlaşmış bir yapıya kavuşması bekleniyor. MiCA, bireysel yatırımcıların korunmasını da güçlendirebilir; ancak bu etkinin boyutu, düzenlemelerin uygulama biçimine bağlı olacak. Sektör, bundan sonra uyum, mevcut sermaye ve düzenleyicilerle iletişim kapasitesinin rekabette daha fazla belirleyici olduğu bir döneme girecek.
Bu içerik hazırlanırken faydalanılan kaynaklar: tradingview.com
