Menlo Ventures’ın tahminlerine göre, dünyanın en büyük yapay zekâ şirketlerinin bu yıl 200 milyar dolar gelir elde etmesi bekleniyor. Bu rakam, geçen yıl elde edilen 37 milyar doların beş katından fazla.
Girişim sermayesi şirketi Menlo Ventures, son üç yılda Microsoft (MSFT), Amazon (AMZN), Alphabet’in Google’ı (GOOG) (GOOGL), OpenAI, Anthropic, Cursor ve diğer bazı şirketlerin yapay zekâ gelirlerindeki büyümeyi takip etti.
Menlo Ventures’ın yıllık yapay zekâ araştırma raporunun ortak yazarı ve şirketin yöneticilerinden Derek Xiao, 2024’te 11,5 milyar dolar olan gelirin bu yıl önceki yılları geride bırakacağını belirtti. Xiao, “Bu tür büyümeleri tahmin etmek zor olduğu için genellikle düşük tahminlerde bulunuyoruz ama bu yıl 200 milyar dolara ulaşacağını düşünüyorum” dedi.
Bu rakam bir tahmin olmakla birlikte, ocak ayından bu yana yapay zekâ gelirlerinde ciddi bir sıçrama yaşandığı ve bunun yeni yapay zekâ modellerinin kullanımına dayandığı ifade edildi. Xiao, geleneksel sohbet tabanlı yapının ötesinde, dakikalarca veya saatlerce arka planda çalışan ajanların devreye girmesiyle hem yapılabilecek işlerin hem de bu araçlara yapılan harcamaların katlanarak arttığını söyledi.
Yapay zekâ gelirlerindeki bu büyüme, şirket harcamalarının bir yapay zekâ balonu oluşturabileceği yönündeki tartışmaların merkezinde yer alıyor. Google, Amazon, Microsoft ve Meta Platforms (META) gibi hiper ölçekleyici şirketlerin bu yıl toplamda yaklaşık 800 milyar dolar, 2027’de ise 1 trilyon dolar sermaye harcaması yapması bekleniyor. Bu şirketler, küresel bulut bilişim hizmetleri ve veri merkezi altyapısı sunuyor.
ABD Ekonomik Analiz Bürosu verilerine göre, yılın ilk çeyreğinde yeni veri merkezleri, yazılım ve ekipman yatırımları ABD gayri safi yurtiçi hasıla büyümesinin yaklaşık üçte ikisini oluşturdu.
Gelir büyümesi güçlü olsa da, sermaye harcamalarının gelecekteki kazanç potansiyelinin önüne geçtiği endişeleri devam ediyor. Goldman Sachs Küresel Hisse Araştırma Başkanı James Covello, bu hafta yatırımcılara gönderdiği notta, “Çoğu şirket, yapay zekâ harcamalarından henüz bir getiri elde edemedi” dedi.
Goldman Sachs’ın Covello raporunda, model geliştiren şirketler ve altyapı kuran hiper ölçekleyicilerin nakit harcadığı ve borçlandığı, yarı iletken şirketlerinin ise rekor gelir ve kâr elde ettiği ancak genel dinamiğin “emsalsiz ve sürdürülemez” olduğu belirtildi.
Covello, Massachusetts Teknoloji Enstitüsü’nün (MIT) geçen yıl yayımladığı bir çalışmaya atıfta bulunarak, yapay zekâ yatırımlarının %95’inin şirket kazançları üzerinde hiçbir etkisi olmadığını aktardı. Araştırmaya göre, yapay zekâ araçları bireysel çalışan verimliliğini artırsa da, ölçeklenmenin önündeki temel engel altyapı, regülasyon veya yetenek değil, öğrenme süreci. MIT raporunda, “Çoğu üretici yapay zekâ sistemi geri bildirim tutmaz, bağlama uyum sağlamaz veya zamanla gelişmez” ifadeleri yer aldı.
Buna rağmen, yapay zekâ sektöründeki gelir büyümesi, kişisel bilgisayar veya internetin yaygınlaşmasında görülenlerden çok daha hızlı ilerliyor. Covello, tüketici tarafında yapay zekâ benimsemesinin “olağanüstü” olduğunu belirtti. Stanford İnsan Merkezli Yapay Zekâ Enstitüsü’nün bir araştırmasına göre, ChatGPT’nin piyasaya sürülmesinden sonraki üç yıl içinde tüketicilerin %53’ü üretici yapay zekâ araçlarını kullanmaya başladı.
Yapay zekâda yükseliş ve düşüş beklentileri arasındaki farkın çok açıldığını belirten strateji danışmanı ve bağımsız araştırmacı Philipp Dubach, OpenAI’ın yıllık gelirini 24 ayda 2 milyar dolardan 24 milyar dolara, Anthropic’in ise 15 ayda 1 milyar dolardan 30 milyar dolara çıkardığını gösteren raporların “emsalsiz büyüme oranları” sunduğunu söyledi. Anthropic yorum yapmazken, OpenAI da cuma günü yapılan yorum talebine yanıt vermedi.
Dubach, sermaye harcamalarının hâlâ makul bir gelir seviyesinde kapanmadığını belirtti. 2026 yılı başından bu yana Microsoft, Anthropic, OpenAI, Amazon ve Google arasında paylaşılan yapay zekâ gelirinin yaklaşık 100 milyar dolar olduğunu tahmin ediyor. Bu rakam, sektörde sıkça görülen çifte sayımı da içeriyor; çünkü birçok yapay zekâ sistemi birbirine entegre ve hizmetler üst üste binebiliyor.
Dubach, sermaye harcamalarının “henüz tam olarak karşılığı alınmamış muazzam bir para” olduğunu vurguladı.
Mart ayı sonuna kadar geçen üç aylık dönemde Microsoft, Akıllı Bulut segmentinde %30 gelir artışı açıkladı; bulut tabanlı Azure hizmetinin satışları ise %40 yükseldi. Google Cloud gelirleri yıllık bazda %63 artarken, Amazon Web Services tarafında bu oran %28 oldu.
Microsoft ve Amazon, MT Newswires’ın yorum talebine yanıt vermezken, Google da dönüş yapmadı.
Microsoft hisseleri gün sonunda %4,3 artışla 427,16 dolara yükselirken, Google %1 düşüşle 393,23 dolara geriledi. Meta %0,3 artışla 620,09 dolara çıkarken, Amazon %1,5 düşüşle 263,12 dolara geriledi.
Murray Wealth Group CEO’su ve baş yatırım yetkilisi Bruce Murray, “Bu şirketler, yapay zekâ yatırımlarını finanse edecek kadar hızlı gelir büyütebilecek mi?” sorusunu gündeme getirdi. Dört şirketin de hisselerine sahip olan Murray, bu şirketlerin yapay zekâ altyapılarını inşa etmek için başka iş kollarından da sermaye üretebildiğini belirtti.
Murray, “Kimin fazla risk aldığını söylemek gerçekten zor olacak” dedi. Uzun vadeli bir yatırımcı olarak yapay zekâ temasının sonuç vereceğine inandığını da ekledi.
Meta’nın, diğerlerine kıyasla biraz daha geride kalabileceğini belirten Murray, yine de şirkette pozisyonunu koruduğunu söyledi. Meta’nın ilk çeyrek reklam geliri %33 arttı. Şirket, yorum talebine yanıt vermedi.
Murray, Facebook’un çatı şirketinin reklam işinde iyi büyüdüğünü ancak yapay zekâdan para kazandıracak bir ürün ortaya koyma konusunda biraz geride kaldığını ifade etti.
Yapay zekâ gelirlerinde henüz tam olarak ortaya çıkmayan bir alan ise bireysel kullanıcılar. Menlo Ventures’ın haziran 2025 tarihli ayrı bir raporuna göre, son altı ayda ankete katılan tüketicilerin %61’i yapay zekâ kullanırken, yalnızca %3’ü bu hizmetler için ödeme yapıyor. Yine de Google ve Amazon gibi şirketler, ödeme yapmayan bu kullanıcılardan reklam geliri elde edebiliyor. Murray, “Eşim, göndermeden önce her şey için ChatGPT kullanıyor ama ücret ödemiyor” dedi.
Menlo Ventures, analiz ettiği bazı şirketlere (Anthropic, Wispr Flow, OpenRouter, Numeric ve diğerleri) yatırım yapıyor.
Menlo’dan Xiao, geçen yılki MIT raporunun aksine, şirketlerin gerçek kullanım senaryoları ve ekosisteme aktarılan ciddi kurumsal harcamalar sayesinde iş yapış şeklinin gerçekten dönüştüğünü gözlemlediklerini belirtti. Xiao, “Yapay zekâ, geçmişte gördüğümüz irrasyonel coşku dönemlerinden çok daha farklı görünüyor” dedi.
Teknolojiye olan talebin harcamaları artırmasının “korkutucu” görünebileceğini belirten Xiao, 2000’lerin başındaki telekom patlamasında yıllarca kullanılmayacak binlerce mil fiber döşendiğini hatırlattı. Xiao, “Bu seferle önceki dönem arasında önemli bir fark var ve bu da sürecin daha sürdürülebilir olmasını sağlıyor” dedi.
Bu içerik hazırlanırken faydalanılan kaynaklar: MT Newswires
