Güney Kore Merkez Bankası, 16 Temmuz’daki toplantısında politika faizini %2,50’den %2,75’e yükseltti.
Yedi üyeden oluşan Para Politikası Kurulu, Ocak 2023’ten bu yana ilk kez faiz artırımına oy birliğiyle karar verdi.
Kararın arkasında yalnızca yükselen enerji fiyatları değil, aynı zamanda yapay zekâ yatırımlarının desteklediği yarı iletken ihracatındaki artış, enflasyon, zayıflayan won, konut fiyatları ve hane halkı borçlarındaki yükseliş de etkili oldu.
Petrol fiyatları enflasyonu yeniden yükseltti
Güney Kore’de tüketici enflasyonu haziran ayında %3,2’ye çıkarak son iki buçuk yılın en yüksek seviyesine ulaştı. Enflasyon, merkez bankasının %2’lik hedefinin belirgin biçimde üzerinde kalmaya devam etti. Gıda ve enerji hariç çekirdek enflasyon ise %2,5 seviyesinde gerçekleşti.
Petrol ürünlerindeki sert fiyat artışı, tarım ve hayvancılık ürünlerindeki yükselişle birleşerek tüketici fiyatlarını yukarı çekti. Merkez bankası, küresel petrol fiyatları gerilese bile geçmiş dönemdeki enerji artışlarının ekonomiye gecikmeli yansıyacağını belirtti. Zayıf wonun ithal ham madde maliyetlerini artırması da enflasyon baskısının kısa sürede ortadan kalkmasını zorlaştırıyor.
Banka, tüketici enflasyonunun uzun bir süre hedefin üzerinde kalmasını bekliyor.
Yapay zekâ büyümeye alan açtı
Faiz artırımını mümkün kılan en önemli unsur, Güney Kore ekonomisinin beklenenden daha güçlü performans göstermesi oldu. Yarı iletken sektörü, küresel yapay zekâ yatırımlarındaki artışın etkisiyle ihracat ve yatırımları hızlandırdı. Güney Kore’nin ihracatı haziran ayında ilk kez 100 milyar dolar sınırını aşarken, bilgi teknolojileri ürünlerindeki yıllık artış üç haneli oranlara ulaştı.
Merkez bankası, 2026 yılı büyümesinin mayıs ayında açıklanan %2,6’lık tahmini belirgin biçimde aşacağını bildirdi. Hükümet de büyüme tahminini %3’e yükseltti. Bu oran gerçekleşirse ülke ekonomisi 2021’den bu yana en güçlü yıllık büyümesini kaydedecek.
Ekonomideki hızlanma, merkez bankasına faiz artırımı için alan açtı. Ancak güçlü büyüme, ücretler, tüketim ve iç talep üzerinden yeni enflasyon baskıları yaratabilecek bir risk olarak görülüyor.
Konut fiyatları ve borçlar alarm verdi
Seul ve çevresindeki konut fiyatlarının yeniden hızlanması da faiz kararında etkili oldu. Merkez bankasına göre finans sektöründeki hane halkı kredileri aylık 8 ila 9 trilyon won arasında artmaya devam ediyor. Konut kredilerinin yanı sıra diğer bireysel kredilerde de belirgin yükseliş görüldü.
Yapay zekâ ve teknoloji hisselerindeki hızlı yükselişin bireysel yatırımcıların borçlanmasını artırması, finansal istikrar kaygılarını büyüttü. Merkez bankası, gelir ve varlık değerlerindeki artışın konut alım kapasitesini yükselttiğine işaret etti. Seul ile Gyeonggi bölgesinde fiyatların daha da artacağı beklentisi, kredi talebinin güçlü kalmasına yol açıyor.
Faiz artışı bu nedenle yalnızca enflasyonu değil, konut piyasası ve hane halkı borçlarını da soğutmayı amaçlıyor.
Won üzerindeki baskı devam ediyor
Güney Kore wonu, dolar karşısında yılbaşından bu yana değer kaybederken, kurdaki oynaklık ithalat maliyetlerini artırdı. Dolar/won kuru bir dönem 1.500 seviyesinin üzerine çıktıktan sonra 1.400’lü seviyelerin üst bölümüne geriledi. Buna rağmen merkez bankası, kurdaki hareketlerin enflasyon ve finansal istikrar açısından risk oluşturmaya devam ettiğini bildirdi.
Faiz kararı piyasalarda büyük ölçüde bekleniyordu. Wonun ilk tepkisi sınırlı kalırken, Güney Kore’nin KOSPI endeksi çip üreticilerinde yeniden başlayan satışların etkisiyle %7’ye varan kayıp yaşadı. Endeksteki hareketin merkezinde faiz kararından çok, yapay zekâ yatırımlarının sürdürülebilirliğine ilişkin kaygılar ve yabancı yatırımcı satışları bulunuyor.
Yeni faiz artırımları masada
Güney Kore Merkez Bankası, faiz artırımının tek adımla sınırlı kalmayabileceği mesajını verdi. Banka, ekonomik büyümenin güçlü kalması, enflasyonun hedefin üzerinde seyretmesi ve finansal istikrar risklerinin devam etmesi nedeniyle yeni faiz artırımlarıyla uyumlu bir politika duruşunun gerekli olduğunu açıkladı.
Faiz artışlarının zamanı ve hızı; petrol fiyatları, wonun seyri, enflasyonun ekonomiye yayılma derecesi, iç talepteki toparlanma ve hane halkı borçlarına göre belirlenecek.
Ekonomistlerin büyük bölümü, Güney Kore Merkez Bankası’nın yıl sonuna kadar bir kez daha faiz artırarak politika faizini %3’e çıkarabileceğini öngörüyor.
Güney Kore’nin kararı, Avustralya, Yeni Zelanda, Endonezya ve Filipinler’in ardından Asya-Pasifik bölgesindeki para politikası sıkılaşmasının genişlediğini gösterdi. Petrol fiyatlarındaki yükseliş devam ederse yalnızca Güney Kore’nin değil, enerji ithalatına bağımlı diğer Asya ekonomilerinin de faiz hesaplarını yeniden yapması gerekebilir.
Bu içerik hazırlanırken faydalanılan kaynaklar: dunya.com
