Açık kaynak kriptografi firması Zama’nın gizli USDC token’ının arkasındaki Ethereum sözleşmesini kara listeye alarak, Circle cumartesi sabahı yaklaşık 12,6 milyon dolarlık USDC’yi dondurdu. Bu adım, doğrudan dahil olmadığı bir anlaşmazlıkta bir gizlilik protokolünü de sürece dahil etti.
Kara listeye alma işlemi, saat 04:08’de (TSİ) cUSDC sözleşmesini etkiledi ve 12.606.386 USDC’nin kilitlenmesine yol açtı. Zincir üstü veri platformlarında, dondurulan adres Zama’nın gizli USDC token’ı olarak etiketleniyor.
Zama’nın kurucu ortağı ve CEO’su Rand Hindi, X platformunda şirketin dondurma işlemini incelediğini belirtti. Daha sonra, söz konusu sözleşmenin başka bir davanın çapraz ateşine yakalandığını ifade etti. Hindi, Circle tarafından önceden herhangi bir uyarı almadıklarını da ekledi.
Overnight Finance Toplu Dava Süreci
Söz konusu dava, 28 Mayıs’ta ABD Kaliforniya Kuzey Bölgesi Bölge Mahkemesi’nde açılan bir toplu dava. Overnight Finance’ın OVN token’ını elinde bulunduran üç fon, protokolün yaratıcısı Maxim Ermilov’u ortak hazineden 15 milyon dolardan fazla varlığı başka bir yere aktarmakla suçluyor. Dava dosyasında, Ermilov’un Rus vatandaşı olduğu ve Abu Dabi’de yaşadığını belirttiği aktarılıyor. Ermilov, Şubat 2022’de Hack VC liderliğinde 850.000 dolarlık ön tohum yatırımının ardından USD+ stablecoin ve OVN yönetişim token’ını ihraç eden merkeziyetsiz finans (DeFi) getiri platformu Overnight Finance’ı kurdu.
Şikayete göre, Ermilov Eylül 2023’ten itibaren OVN satışına başladı ve yatırımcılara hazine üzerinde orantılı hak ve hazinenin akıbeti konusunda oy kullanma hakkı vaat etti. 6 Kasım 2024 tarihli bir Discord mesajında, “OVN’lerin %51’ini alıp [Hazinenin] dağıtılmasına oy verebilirsiniz” ifadelerini kullandı. OVN sahipleri, 4 Mayıs 2026’da hazinenin tasfiye edilip kendilerine ödeme yapılması için oylama başlattı.
Dava dosyasına göre, 11 Mayıs’ta oylama çoğunluğa ulaşmadan hemen önce Ermilov, hazine cüzdanlarından 15,77 milyon dolardan fazla varlığı yeni bir adrese aktardı. Bunun yaklaşık 12,5 milyon doları USDC’den oluşuyordu. Toplamda yaklaşık 14 milyon dolar Ethereum’a bridge edildi ve büyük kısmı Zama’nın cumartesi sabahı dondurulan gizli sözleşmesine gönderildi.
Ermilov, The Block’a yaptığı açıklamada davacıların iddialarını reddetti ve OVN sahiplerinin hazine dağıtımını zorlayacak bir hakka sahip olmadığını savundu. Oylamaya katılan bazı kişileri “baskıncı” olarak nitelendiren Ermilov, iki yıldır bu kişiler tarafından taciz edildiğini öne sürdü.
Ermilov, OVN’nin bir menkul kıymet olmadığını, dolayısıyla kâr veya herhangi bir dağıtım hakkı tanımadığını, token’ın yalnızca protokol operasyonları ve akıllı sözleşmeler üzerinde yönetişim hakkı verdiğini belirtti.
Ayrıca, davacıların hazine cüzdanı olarak tanımladığı adreslerin aslında çoğunlukla kişisel veya ekip fonlarını tutan harici hesaplar olduğunu iddia etti. Fonların, ekip tarafından yapılan OVN token satışlarından (yaklaşık 15 kişilik bir ekip), OVN ve USD+ token’larıyla yapılan yield farming işlemlerinden ve protokol faaliyetlerinden elde edilen gelirlerden oluştuğunu, bir kısmının ise geliştirme faaliyetlerini desteklemek için kullanıldığını söyledi.
Fonların Zama’nın gizli USDC sistemine aktarılma nedeni sorulduğunda ise Ermilov, son dönemde kripto sahiplerine yönelik kaçırma olaylarını gerekçe göstererek, bakiyeleri kamuoyundan gizleyip kişisel güvenlik risklerini en aza indirmek istediklerini belirtti.
Davacılardan Acil Dondurma Talebi
Davacılar, şikayetle birlikte mahkemeden varlıkların dondurulmasını, Circle’ın bu adresleri kara listeye almasını ve Ermilov’a e-posta ile Discord üzerinden tebligat yapılmasını talep etti. 29 Mayıs’ta ABD Bölge Yargıcı P. Casey Pitts, Circle’ın ilgili cüzdandaki USDC’yi dondurmasını emretti ve geçici tedbir kararı için 1 Haziran Pazartesi günü duruşma tarihi belirledi. Circle, dondurma işlemini aynı günün akşamı (ABD saatiyle, UTC’de cumartesi sabahı) gerçekleştirdi.
cUSDC, her gizli token sahibinin USDC varlığını tutan bir wrapper olduğu için, sözleşmenin kara listeye alınması tüm havuzun kilitlenmesine yol açtı. Dondurulan 12,6 milyon USDC, tartışmalı mevduattan biraz daha fazla; bu da başka kullanıcıların fonlarının da birlikte dondurulduğunu gösteriyor. Davacılar, mahkemeye sundukları beyanda, hazine varlıklarının Zama Wallet’ın neredeyse tamamını oluşturduğunu ve ilgisiz tarafların zararını karşılamak için fon sağlamaya hazır olduklarını belirtti.
Hindi, X’te yaptığı paylaşımda, cUSDC wrapper’ının henüz fazla kullanılmadığını, bu nedenle sözleşmedeki fonların büyük çoğunluğunun (> %99) tek bir saldırganın yatırdığı varlıklardan oluştuğunu ifade etti. Ayrıca, yatıran adresin herhangi bir yaptırım listesinde yer almadığını belirtti. Hindi, Zama’nın cUSDC, cUSDT ve cWETH sözleşmelerini, soruşturma tamamlanıp ilgili adresler tespit edilene ve gerekli adımlar atılana kadar duraklatacaklarını açıkladı.
Zama, The Block’a yaptığı açıklamada, merkezi bir varlığın mimarisi nedeniyle kamuya açık bir akıllı sözleşmenin dolaylı olarak zarar görebileceğini, kendilerinin bir altyapı sağlayıcısı olduğunu ve mixer veya tumbler hizmeti sunmadıklarını vurguladı. Şirketin hukuk ekibi, işaretlenen adresi izole etmek ve masum havuz katılımcılarının erişimini mümkün olan en kısa sürede yeniden sağlamak için ABD’deki danışmanlarla iletişim halinde olduklarını belirtti.
Zincir üstü araştırmacı ZachXBT, dondurma işlemini tespit ederek, fonların birden fazla kullanıcının varlıklarının bir arada bulunduğu bir protokol sözleşmesinin kara listeye alınmasının emsal teşkil ettiğini söyledi. ZachXBT, bu durumdan dolaylı olarak etkilenen Zama kullanıcıları için üzüntü duyduğunu ifade etti.
Şikayet dilekçesinde, Zama üzerinden yapılan transferler paranın gizlenme girişimi olarak nitelendirildi ve sözleşmelerin gizliliği artırmak için tasarlandığı belirtildi. Zama’nın sistemi, sonraki gizli transferlerin miktarlarını gizliyor; ancak ilk USDC yatırımı halka açık deftere kaydedildiği için analistler işlemi saatler içinde izleyebildi. Hindi, X’te yaptığı açıklamada, Zama’nın bir mixer olmadığını, gönderen ve alıcıyı gizlemediklerini, yalnızca bakiyeleri ve miktarları maskelediklerini vurguladı.
Alışılmış Bir Yöntem
Dava açan fonlar sıradan token sahiplerinden oluşmuyor. Davacılardan biri olan Patagon Management, Diogenes Casares tarafından yönetilen ve DAO’lar ile protokolleri hazinelerini tasfiye etmeye ve token sahiplerine değer iade etmeye zorlamasıyla bilinen bir ticaret şirketi.
Casares, risk-free value (RFV) olarak bilinen ve çeşitli DAO’ların tasfiyesinde rol oynayan bir kripto aktivist grubuyla ilişkilendiriliyor. Casares, Ocak 2023’te yaptığı açıklamada, Fei Protocol, Rome DAO ve Temple DAO gibi projelerin tasfiye edildiğini, Olympus, Redacted Cartel ve Time Wonderland gibi protokollerin yönetişiminde de etkili olduklarını belirtti. Bu protokollerin toplamda 1 milyar doların üzerinde risk-free varlığa sahip olduğu ifade edildi.
En yakın örnek ise Spartacus DAO davası. Patagon, daha önce Olympus çatallaması olan bu projede Wei “Max” Wu’ya dava açtı. Proje sahipleri hazinenin dağıtılması yönünde oy kullanırken, kurucu tek başına devam etmek istemişti. Yargıç Victor Marrero, Wu’nun dünyanın herhangi bir yerinde Spartacus varlıklarını hareket ettirmesini yasaklayan geçici ve ardından önleyici tedbir kararı verdi. Wu mahkemeye katılmayınca, Patagon kendisine NFT, e-posta ve Discord üzerinden tebligat yaptı. Overnight Finance davacıları da Ermilov’a benzer şekilde ulaşmak istiyor.
Spartacus davasında mahkeme, Wu’nun 35 milyon dolarlık kripto varlığa erişimini engelledi. Overnight Finance davacıları ise Circle aracılığıyla, başka kullanıcıların fonlarının da bulunduğu bir sözleşmeye kadar uzandı.
Patagon, Aragon Association’a karşı da benzer bir strateji izledi. DAO, kurucu ekibe karşı dava açmak için fon ayırmaya karar verdi ve 300.000 USDC’yi şirkete aktardı. Patagon, Aragon ve kurucu ortak Luis Cuende’ye dava açtı ve yine acil tedbir talebinde bulundu.
Overnight Finance davasındaki davacılardan biri olan Newton AC/DC Fund, daha önce Hector DAO’ya karşı benzer bir tedbir talebinde bulunmuş, New Jersey mahkemesinden Circle’ın tartışmalı bir cüzdandaki USDC’yi dondurmasını istemişti. Mahkeme bu talebi reddetti. Newton ve Scallion, Stanton Street ile birlikte, geçen ekim ayında farklı bir konuda Circle’a karşı New York Güney Bölgesi’nde doğrudan dava açtı.
Dondurma Tartışması Büyüyor
Bu dondurma kararı, Circle’ın mart ayında başka bir kapalı sivil dava kapsamında 16 farklı iş cüzdanını kara listeye almasının ardından gelen eleştirileri yeniden gündeme taşıdı. O dönemde ZachXBT, bu adımı en “yetersiz” kara liste uygulamalarından biri olarak nitelendirmişti. Circle daha sonra cüzdanlardan birinin dondurmasını kaldırdı. Eleştirmenler, Circle’ın dondurma yetkisinin hırsızlıklara karşı yavaş, özel anlaşmazlıklarda ise geniş kapsamlı olduğunu savunuyor. Şirket ise yalnızca mahkeme veya kolluk kuvveti emirleriyle hareket ettiğini belirtiyor.
Zama’ya yönelik dondurma kararı, karşı taraf dinlenmeden verilen bir ara karar sonucu alındı. Mahkeme, geçici tedbir kararının ardından 1 Haziran’da duruşma yapılmasına hükmetti. Circle, davacıların avukatları ve Casares, The Block’un yorum taleplerine yanıt vermedi.
Bu içerik hazırlanırken faydalanılan kaynaklar: theblock.co
