Küresel piyasalarda haftanın ikinci işlem gününde sert satışlar öne çıktı. Güney Kore’de KOSPI Endeksi, %9’u aşan kayıpla son üç ayın en düşük seviyesine gerilerken, borsada devre kesici ve program işlemlerini sınırlayan mekanizmalar devreye alındı.
Japonya’da Nikkei 225 Endeksi %4’ten fazla düşüş yaşadı. Satış dalgası Avrupa ve ABD vadeli endekslerine de taşındı; en sert baskı ise yapay zekâ yatırımlarıyla öne çıkan teknoloji ve yarı iletken şirketlerinde hissedildi.
Çip satışları Asya’yı sarstı
Güney Kore borsasındaki sert düşüşte, endekste ağırlığı yüksek olan Samsung Electronics ve SK Hynix hisselerindeki satışlar belirleyici oldu. SK Hynix hisseleri %13’e, Samsung Electronics hisseleri ise %10’a yakın değer kaybetti.
Japonya’da Kioxia hisseleri %18’e varan düşüş yaşarken, Tokyo Electron, Disco, Nikon ve Murata Manufacturing hisselerinde de kayıplar %9’u aştı. Daha geniş kapsamlı Topix Endeksi ise %3’e yakın geriledi.
Bölgedeki satışlar yalnızca Japonya ve Güney Kore ile sınırlı kalmadı. Avustralya’da S&P/ASX 200 Endeksi %0,3, Singapur’da Straits Times Endeksi ise yaklaşık %0,5 değer kaybetti.
Nvidia haberi finansman korkusunu büyüttü
Teknoloji hisselerindeki baskıyı, yapay zekâ yatırımlarının ulaştığı büyüklüğe dair yeni endişeler tetikledi. Nvidia’nın, OpenAI’ın büyük veri merkezi projesi için yaklaşık 250 milyar dolarlık finansman garantisi sağlamayı değerlendirdiğine dair haberler, şirket hisselerinde %5’lik düşüşe yol açtı.
Yatırımcılar, yapay zekâ altyapısına ayrılan büyük bütçelerin şirket bilançoları, nakit akışı ve borçluluk üzerindeki etkisini yeniden sorgulamaya başladı. Veri merkezlerinin uzun vadede yaratacağı gelir ile bugünkü sermaye harcamaları arasındaki fark, teknoloji rallisinin önündeki temel risklerden biri olarak öne çıktı.
Philadelphia Yarı İletken Endeksi’nin önceki seansta %2,2 düşmesi, satış baskısının Asya seansına taşınmasına zemin hazırladı. Endeks, haziran ayındaki rekor kapanış seviyesinin yaklaşık %21 altında bulunuyor.
Çin rekabeti baskıyı artırdı
Çin’in yarı iletken üretiminde dışa bağımlılığı azaltmaya yönelik adımları, Japon, Güney Koreli, Avrupalı ve ABD’li çip şirketlerine yönelik endişeleri artırdı.
Çin’in yerli olarak geliştirilen daldırmalı derin ultraviyole litografi makinelerinin üretimine başladığına dair haberler, gelişmiş çip üretim ekipmanı pazarında rekabetin büyüyebileceğine işaret etti. Sektörün önde gelen şirketlerinden ASML hisseleri önceki seansta %8,5 değer kaybetti.
Çinli bellek çipi üreticisi CXMT’nin Şanghay’daki ilk işlem gününde %466 yükselmesi, Çin’in yarı iletken sektörüne yönelik güçlü yatırımcı ilgisini gösterdi. Ancak CXMT hisseleri salı günü ilk işlemlerde kazanımlarının bir kısmını geri verdi.
Şanghay Bileşik Endeksi %1’i aşan düşüş kaydederken, CSI 300 Endeksi’ndeki kayıp %2’yi geçti. Hong Kong’da Hang Seng Endeksi de erken saatlerdeki kazanımlarını geri vererek eksiye döndü.
Avrupa vadelileri temkinli açılışa işaret etti
Asya’daki teknoloji satışları, Avrupa vadeli endekslerinde de sınırlı kayıplara yol açtı. Euro Stoxx 50 vadeli endeksi yaklaşık %0,2, DAX vadeli endeksi %0,1 gerilerken, FTSE 100 vadeli endeksi yataya yakın negatif seyretti.
Avrupa piyasalarında özellikle ASML ve diğer yarı iletken ekipmanı üreticilerinin hisseleri yakından izlenecek. Çin’in yerli litografi teknolojisinde ilerleme sağladığına dair haberlerin doğrulanması, Avrupa’nın teknoloji ihracatı ve pazar payı açısından yeni bir rekabet baskısı yaratabilir.
Petrol fiyatlarındaki düşüş, sanayi, ulaştırma ve tüketim şirketleri açısından maliyet desteği sağlasa da, teknoloji hisselerindeki küresel satışın bu olumlu etkiyi sınırlaması bekleniyor.
Nasdaq vadelisi %0,8 geriledi
ABD vadeli endeksleri de yeni güne düşüşle başladı. Türkiye saatiyle sabah saatlerinde Nasdaq 100 vadeli endeksi yaklaşık %0,8, S&P 500 vadeli endeksi %0,3 ve Dow Jones vadeli endeksi %0,1 geriledi.
Wall Street’te önceki seansta Dow Jones Sanayi Endeksi %0,51 yükselerek 52.210 puandan kapanmıştı. S&P 500 %0,02 artışla 7.413 puanda kalırken, Nasdaq Bileşik Endeksi %0,18 düşüşle 24.932 puana gerilemişti.
S&P 500 içindeki 11 ana sektörün yedisi yükselmesine rağmen, yarı iletken hisselerindeki kayıplar Nasdaq üzerinde baskı oluşturdu. Nvidia’nın yanı sıra Micron, AMD, Sandisk ve ASML’nin ABD’de işlem gören hisseleri de satış gördü.
Petrol düştü ancak faiz kaygısı bitmedi
ABD ile İran arasındaki saldırılara ara verilmesi ve diplomatik görüşmelerin sürmesi, petrol fiyatlarında düşüşü devam ettirdi. Brent petrol, pazartesi günkü yaklaşık %9’luk kaybın ardından 87,55 dolar seviyesine geriledi.
Petroldeki düşüş, enerji kaynaklı enflasyon baskısının hafifleyebileceği beklentisini artırdı. Ancak bu rahatlama tahvil piyasasına sınırlı yansıdı. ABD’nin 10 yıllık tahvil faizi yaklaşık 4 baz puan düşmesine rağmen %4,64 seviyesinde kaldı.
Piyasalarda Fed’in 29 Temmuz’daki toplantısında 25 baz puanlık faiz artışı yapma ihtimali %38 düzeyinde fiyatlanıyor. Yüksek faiz ihtimali, büyüme ve teknoloji hisselerine yönelik değerleme baskısının sürmesine neden oluyor.
Dolar/yen paritesi 163,78 seviyesinde hareket ederek yaklaşık 40 yılın en yüksek seviyelerine yakın kaldı. Japonya Merkez Bankası’nın beklenenden daha yumuşak mesaj vermesi halinde, Japon yetkililerin döviz piyasasına müdahale edebileceği beklentisi güçlendi.
Fed ve dev teknoloji bilançoları izlenecek
Küresel piyasaların yönünü haftanın kalanında merkez bankası kararları ve büyük teknoloji şirketlerinin bilançoları belirleyecek. Fed’in faiz kararı çarşamba günü açıklanacak. İngiltere Merkez Bankası perşembe, Japonya Merkez Bankası ise cuma günü toplanacak.
ABD’de Microsoft, Meta Platforms, Amazon ve Apple’ın ikinci çeyrek sonuçları açıklanacak. Yatırımcılar, şirketlerin gelir artışından çok yapay zekâ yatırımları, veri merkezi harcamaları ve nakit akışına ilişkin açıklamalarına odaklanacak.
Fed kararının ardından açıklanacak ABD büyüme ve kişisel tüketim harcamaları enflasyonu da faiz beklentilerini yeniden şekillendirebilir. Güçlü enflasyon verisi teknoloji hisselerindeki satışları artırabilirken, daha zayıf veriler tahvil faizlerini aşağı çekerek piyasalara destek sağlayabilir.
Bu içerik hazırlanırken faydalanılan kaynaklar: dunya.com
