Amerikalı şirketler, daha uygun maliyetli Çinli yapay zekâ modellerine yöneliyor. Ancak yapay zekâ alanındaki küresel rekabet kızışırken, Pekin’in yerli teknolojiler üzerindeki kontrolünü sıkılaştırmayı değerlendirdiği bildiriliyor.
Wall Street Journal’ın haberine göre, DeepSeek ve Moonshot AI gibi Çinli şirketlerin geliştirdiği modeller, Silikon Vadisi’nde hem büyük hem küçük birçok şirketin günlük iş akışının temel parçası haline geldi. Bu modeller, OpenAI ve Anthropic’in ürünlerine kıyasla daha düşük maliyetli bir alternatif sunuyor.
Çin, yerli yapay zekâ modellerinin yabancı rakiplere ulaşmasını engellemek için daha katı kurallar getirmeyi değerlendiriyor. Bu kapsamda, teknoloji sızıntılarının ulusal güvenlik suçu olarak ele alınması ve yabancı yatırımların sınırlandırılması gündemde.
Reuters’ın çarşamba günü geçtiği habere göre, Çinli yetkililer son bir ayda önde gelen teknoloji şirketleriyle, Çin’in en gelişmiş yapay zekâ modellerine yurtdışından erişimin kısıtlanması olasılığı üzerine görüşmeler yaptı. Görüşmelere Alibaba ve ByteDance gibi devlerin yanı sıra Z.ai gibi girişimler de katıldı. Alibaba’nın Qwen ve ByteDance’in Doubao modelleri, Çin’de en yaygın kullanılan yapay zekâ çözümleri arasında yer alıyor. Z.ai’ın GLM-5.2 modeli ise, çok daha düşük maliyetle ABD’li rakiplerine yaklaşan performansıyla Silikon Vadisi’nde dikkat çekiyor.
8 Şubat 2026’dan bu yana her hafta, Çin menşeli yapay zekâ modelleri OpenRouter üzerindeki kurumsal token hacminin en az %30’unu oluşturdu. CNBC’nin 7 Temmuz’da yayımladığı araştırmaya göre, 2026 ortasında bu oran haftalık bazda %46’ya kadar çıktı. Önceki 12 ayda ise ortalama %11 seviyesindeydi; 2025’in ilk yarısında ise sadece %4,5’ti.
Bu değişimin ölçeği, OpenRouter’ın büyümesiyle de ortaya konuyor. Platformun haftalık token hacmi, Nisan 2025’te yaklaşık 5 trilyon seviyesindeyken, Nisan 2026’da 20 trilyonun üzerine çıktı.
Çin odaklı ETF’ler: KWEB, PGJ, CQQQ, FXI, GXC, MCHI, FLCH, CNYA, ASHR, YINN
Yapay zekâ ve robotik odaklı ETF’ler: AIQ, BOTZ, DTEC, WTAI, XAIX, WISE, GINN, ROBT, TECB, XT, THNQ, CHAT
Bu içerik hazırlanırken faydalanılan kaynaklar: Seeking Alpha
