Haziran ayında ABD’de manşet tüketici enflasyonu aylık bazda %0,4 gerileyerek Mayıs’taki %0,5’lik artışın ardından sert bir yön değişimine işaret etti. Yıllık bazda ise manşet enflasyon %4,2’den %3,5’e gerileyerek 70 baz puanlık kayda değer bir düşüş kaydetti. Bir önceki ay yaklaşık üç yılın zirvesini gören manşet enflasyonun bu denli hızlı geri çekilmesi, fiyat baskılarının yönü açısından önemli bir kırılmaya işaret ediyor.
Çekirdek tarafta tablo daha da ılımlı. Gıda ve enerji hariç TÜFE aylık bazda değişim göstermeyerek yatay kaldı ve önceki ayki %0,2’lik artışın dahi altında gerçekleşti. Yıllık çekirdek enflasyon %2,9’dan %2,6’ya gerileyerek Fed’in %2 hedefine son dönemin en yakın seviyesine indi. Alt kalemler de bu görünümü destekliyor: barınma aylık yalnızca %0,1 artarken, enerji hariç hizmet enflasyonu aylık bazda yatay seyretti, ikinci el araç fiyatları yıllık bazda %1,8 gerilemeye devam etti. Talep kaynaklı ve yapışkan olarak nitelenen kalemlerde belirgin bir soğuma söz konusu.
Manşet ile çekirdek arasındaki ayrışmanın bu ayki asıl sebebi düşen petrol fiyatları. Çekirdek endeksin gıda ve enerjiyi dışlamasının nedeni tam da bu kalemlerin jeopolitik ve arz yönlü şoklarla bir ayda sert savrulabilmesi; Haziran verisi bunun ders kitabı örneği niteliğinde. İran savaşı ve Hürmüz Boğazı kaynaklı arz şokunun Brent’i 108 dolara taşımasının ardından, ateşkes ve müzakere haberleriyle fiyatın 90 dolar civarına gerilemesi enerji kalemlerini aşağı çekti: enerji emtiaları aylık %9,5, benzin %9,7, fuel oil %9,2 düştü ve toplam enerji endeksi %5,7 geriledi. Manşetteki aylık %0,4’lük düşüşün neredeyse tamamı bu tek kaynaktan geliyor; çekirdek zaten aylardır %0,2 civarında ılımlı seyrettiği için Mayıs’ta manşeti yukarı iten enerji, Haziran’da bu kez aşağı çeken taraf oldu. Öte yandan yıllık bazda enerji hâlâ %15,7 (benzinde %26,7, fuel oil’de %42,9) yukarıda olduğundan, yıllık manşetin (%3,5) çekirdeğin (%2,6) üzerinde kalmaya devam etmesi Hürmüz şokunun baz etkisinin henüz tümüyle silinmediğini gösteriyor.
Fed cephesinde veri, Warsh yönetimi için Temmuz sonu toplantısı öncesinde belirgin biçimde rahatlatıcı bir zemin sunuyor. Çekirdeğin aylık bazda durması ve yıllıkta %2,6’ya inmesi, önceki ayların şahin fiyatlamasını sorgulatacak nitelikte. Bununla birlikte manşetteki düzelmenin büyük ölçüde tek bir değişkene, petrole dayanması temkinli olmayı gerektiriyor: boğazın fiilen kapalı kalmaya devam etmesi, enerji fiyatlarının yeni bir jeopolitik başlıkla hızla geri dönebileceği riskini masada tutuyor. Bu çerçevede Fed’in yıl sonu artırım ihtimaline ağırlık veren fiyatlamanın kademeli olarak geri alınması, ancak erken bir indirim sinyalinden de kaçınılması en olası senaryo olarak öne çıkıyor.
Piyasa cephesinde hem manşetteki geri çekilme hem de çekirdekteki yataylaşma risk iştahı açısından net bir rahatlama unsuru. Tahvil faizlerinde gevşeme ve S&P 500 üzerindeki faiz baskısının hafiflemesi beklenebilir; faize duyarlı büyüme hisseleri bu tablodan görece olumlu etkilenebilir. Bununla birlikte dezenflasyonun kalitesi petrolün seyrine bağlı olduğundan, Hürmüz kaynaklı her yeni haber akışı manşet enflasyon beklentilerini ve dolayısıyla fiyatlamaları hızla tersine çevirebilir; bu da endekslerde kalıcı bir yukarı kırılmadan ziyade haber akışına duyarlı, kademeli bir yeniden konumlanmaya işaret ediyor.
Burada yer alan bilgiler yatırım tavsiyesi içermez. Bilgi için: Midas Sorumluluk Beyanı
